Skip to content

«Follow the money»

Posted by (Regular StockWatch Contributor) on May 10th, 2013 - 11 Comments
avatar

 «Follow the money.  Always follow the money», λέει το Βαθύ Λαρύγγι στο δημοσιογράφο της Washington Post Bob Woodward, όταν άρχισε να χάνει τα ίχνη του σκανδάλου Watergate.

 Η σκηνή είναι από την ταινία All the President’s Men, που εξιστορεί πως ο Woodward και ο Carl Bernstein συνέβαλαν στην αποκάλυψη του σκανδάλου Watergate, που οδήγησε τελικά στην παραίτηση του ρεπουμπλικάνου προέδρου Richard Nixon.

 Στην πραγματικότητα το Βαθύ Λαρύγγι ίσως να μην είπε ποτέ τη συγκεκριμένη φράση στον Woodward.  Το σκάνδαλο Watergate όμως συνέβαλε στη δημιουργία αυστηρότερων μηχανισμών εποπτείας του πολιτικού χρήματος.

 Το Federal Election Commission, που δημιουργήθηκε ένα χρόνο μετά την παραίτηση Nixon, έχει εντολή να επιβλέπει και να εφαρμόζει τη νομοθεσία για το πολιτικό χρήμα. 

 Στην ιστοσελίδα του FEC μπορεί κάποιος να βρει στοιχεία για το κάθε δολάριο που συνεισφέρει ο οποιοσδήποτε σε πολιτικούς φορείς και πρόσωπα.  (Εκεί βρήκα για παράδειγμα τις αποδείξεις που εξέδωσε το Ρεπουμπλικανικό κόμμα για την εισφορά του πρώην συγκατοίκου μου στην καμπάνια του προέδρου Μπους.)

 Η λειτουργία του FEC και η εφαρμογή του σχετικού νόμου δεν είναι τέλεια.  Έχει συμβάλει όμως στη δημιουργία διαφόρων μη κυβερνητικών οργανώσεων που επιζητούν ακόμα περισσότερη διαφάνεια για τις πηγές χρηματοδότησης των πολιτικών προσώπων.  Και έχει βοηθήσει στην αποκάλυψη διαφόρων σκανδάλων από όσους έχουν το χρόνο και τη διάθεση να μελετούν την πληθώρα στοιχείων που δημοσιεύει η FEC.

 Η έμφαση που δίνει η αμερικανική πολιτεία στη ρύθμιση του πολιτικού χρήματος δεν είναι τυχαία: Η διαφάνεια και η ορθή εποπτεία της χρηματοδότησης των κομμάτων θεωρείται, πλέον, ένας από τους πιο σημαντικούς μηχανισμούς δημοκρατικού ελέγχου.

 Η σημασία της αναγνωρίζεται ολοένα και περισσότερο στην Ευρώπη, όπου η ομάδα του Συμβουλίου της Ευρώπης Greco, έχει περιλάβει τη χρηματοδότηση των κομμάτων στα ζητήματα που εξετάζει για περιορισμό της διαφθοράς στα κράτη μέλη.

 Με βάση τις εκθέσεις της Greco, αρκετές χώρες εξακολουθούν να παρουσιάζουν σημαντικά κενά στη ρύθμιση της χρηματοδότησης των κομμάτων.

 Ελάχιστες όμως συγκρίνονται με την Κύπρο.

 Σύμφωνα με συγκριτική έρευνα του IDEA που έγινε το 2003, η Κύπρος έχει ίσως το χαλαρότερο ρυθμιστικό πλαίσιο στην Ευρώπη.  Αν και τα κόμματα λαμβάνουν από το 1991 μέρος της χρηματοδότησης τους από το κράτος, επί δεκαετίες, τα ίδια τα κόμματα επέλεξαν να μην έχουν υποχρεώσεις σε ότι αφορά την ενημέρωση των φορολογουμένων για τις πηγές της χρηματοδότησης τους.

 Υπό την πίεση της Greco, η Κύπρος προσπάθησε το 2011 να υιοθετήσει ένα νόμο, που αποδείχθηκε ότι ήταν διάτρητος.

 Για να διασκεδάσει τις κάκιστες εντυπώσεις που άφησε η προηγούμενη προσπάθεια, ψηφίστηκε νέος νόμος το Δεκέμβριο του 2012.

 Σύμφωνα με αξιολόγηση που δημοσίευσε η Greco πριν λίγες βδομάδες, και αυτός ο νόμος έχει μεγάλα κενά, με αποτέλεσμα να μπορούν τα κόμματα να αποφεύγουν τον αυστηρό έλεγχο.  Ένα από τα πιο σημαντικά κενά είναι ότι ο φορέας ελέγχου των οικονομικών των κομμάτων δεν είναι ανεξάρτητος, αλλά υπάγεται στο υπουργείο Εσωτερικών.  Η Greco δίνει στην κυπριακή πολιτεία περιθώριο μέχρι το Σεπτέμβριο του 2014 για να αλλάξει και πάλιν το νόμο και να κλείσει τις «τρύπες» του νόμου που ψηφίστηκε το Δεκέμβριο.

 Επαναλαμβάνω: Η Κύπρος δεν είναι η μοναδική περίπτωση χώρας με «παραθυράκια» στις ρυθμίσεις για τη χρηματοδότηση των κομμάτων.

 Είναι όμως μια χώρα που βιώνει τις συνέπειες της οικονομικής καταστροφής μετά τις αποφάσεις του Eurogroup.  Τα πολιτικά κόμματα βρίσκονται στο ναδίρ της πολιτικής τους νομιμότητας και η νεοεκλεγείσα κυβέρνηση έχει ήδη χάσει ένα πολύ μεγάλο μέρος του πολιτικού της κεφαλαίου.

 Η κοινή γνώμη έχει βομβαρδιστεί με δημοσιεύματα για διαγραφές δανείων πολιτικών προσώπων, για εκροές καταθέσεων προσώπων που είναι συνδεδεμένα με την πολιτική ελίτ και για ένα περίεργο «ταμείο αλληλεγγύης» που συνέστησε η προηγούμενη κυβέρνηση με άγνωστους χρηματοδότες.

 Η πορεία της χώρας τα επόμενα χρόνια θα εξαρτηθεί από την ορθολογική διαχείριση του ενεργειακού πλούτου, αξίας εκατοντάδων δισεκατομμυρίων.

Το ότι ο πρόεδρος αυτής της χώρας μπορεί να εξαγγέλλει δεκάδες μέτρα για:

  • «ανασυγκρότηση και εκσυγχρονισμό του κράτους»,
  • «αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στους θεσμούς»,
  • «αλλά πολύ περισσότερο της αποκατάστασης της εμπιστοσύνης των πολιτών στους πολιτικούς»,

 χωρίς να αναφέρει ούτε μια λέξη για το θέμα της χρηματοδότησης των κομμάτων, λέει πολλά για τη σημερινή κατάντια αλλά και για τη μελλοντική πορεία της χώρας.

 Ακόμα και επί ερειπίων, κόμματα και πολιτικοί επιμένουν στο politics as usual.

 Αντώνης Έλληνας, Επικ. Καθηγητής Πολ. Επιστήμης, Παν. Κύπρου.

 

Categories → Οικονομία

11 Comments
  1. avatar
    ... on May 10, 2013 - (permalink)

    δυστυχώς η διαφθορά είναι μεγάλη και νόμιμη, γιατί δεν υπάρχουν νόμοι ή επειδή οι νόμοι είναι φτιαγμένοι για τα κόμματα.

    καλά που τα γράφετε κ. Έλληνα, αλλά ποιος ακούει;

  2. avatar
    Andreas Sergides on May 10, 2013 - (permalink)

    Dear Antonis your comments are very valid and singularly pertinent.Nevertheless
    I believe you expect too much of a country whose modus viventi is corruption at all levels and in all walks of life. Tha said , speaking out some truths is a good start.

    We need to change our behaviour and grow up at long last!As for respect for our politicians is concerned , this is the least of my worries.Let us make a start by applying the laws of our State fairly and without dithering for years about some court cases . In England they say: “justice delayed is justice denied”.

    Here is an opportunity for our lawyer President to show initiative and restore confidence in our Justice System. It is a good starting point.

  3. avatar
    Eric Shukuroglou on May 11, 2013 - (permalink)

    Συμφωνώ και υπερθεματίζω. Ομως, είμαι της άποψης οτι η ελπίδα πεθαίνει τελευταία και επειδή σαν θέμα αρχής καλό είναι πρώτα εμείς, σαν άτομα, να κάνουμε αυτό που θα θέλαμε όλους τους υπόλοιπους να κάνουν, συμμετέχω σε προσπάθεια συγκέντρωσης υπογραφών της πλατφόρμας πολιτών ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΤΩΡΑ. Ψηφοφορία γίνεται στο http://www.avaaz.org/en/petition/EKSTRATEIA_SYNGKENTROSIS_YPOGRAFON_GIA_TIN_DIAFANEIA/?cEKCleb . Η πρωτοβουλία είναι των http://www.eleftheria-cy.org, http://www.politesmprosta.org, http://www.politia-cyprus.eu. Σκοπός η απαίτηση απο την Βουλή για ΑΜΕΣΗ αναθεώρηση του νόμου αυτού. Κάθε ψήφος πολίτιμη.

  4. avatar
    ANTONIS on May 11, 2013 - (permalink)

    Συχαρητήρια πολύ καλά τα λέτε.

  5. avatar
    Panicos Panayides on May 11, 2013 - (permalink)

    Συμφωνώ απόλυτα. Είναι απαράδεκτα αυτά που συμβαίνουν. Τα κόμματα ελέγχουν τα πάντα στην Κύπρο (από την πιο απλή πρόσληψη, μέχρι την πολεοδομική άδεια που θα βγει μέχρι και αυτόν που θα την βγάλει καθαρή έστω και αν παρανομεί), οπότε η διαφάνεια της χρηματοδότησης τους είναι το πρώτο που πρέπει να γίνει άμεσα. Σχετιζόμενο θέμα είναι και η διαπλοκή ορισμένων τραπεζιτών (και των ΔΣ τους) με κόμματα και το πολιτικό χρήμα το οποίο δίνεται στη βάση ανταλλαγμάτων …… Ελπίζω κ. Ελληνα κάποιοι να σας ακούουν πρωτού να έιναι πάρα πολύ αργά …

  6. avatar
    Anonymous on May 11, 2013 - (permalink)

    Excellent article. The two big banks failed and failed the country largely because of political cronyism and the corruption that goes with it. An incestious system where a few politicians, bankers, and local oligarchs aided by lack of transparency helped each other to get rich and/or powerful and are now conveniently blaming foreigners for what has befallen on our country. This article is a wake up call for the rest of us. Well done.

  7. avatar
    An opposite view on May 12, 2013 - (permalink)

    Εξαιρετικό άρθρο. Η διαφθορά ξεκινά από τα κόμματα. Ακόμα και όταν λόγω ηλικίας όλοι ή οι περισσότεροι σημερινοί της κομματικής ηγεσίας δώσουν την σκυτάλη στους επομένους και πάλι θα έχουμε το ίδιο πρόβλημα με άτομα της ίδιας νοοτροπίας. Η λύση είναι να μειωθεί η δύναμη των κόμματων και η νοοτροπία των κομματόσκυλων. Δυστυχώς για το πώς να το πετύχουμε αυτό σε μια χωρά όπου την εξουσία έχουν τα κόμματα και συντηρούν το σύστημα διαφθοράς και όλα είναι διαβρωμένα από τα κόμματα δεν το γνωρίζω. Το πιο πιθανό είναι η κομματοκρατία και τα ενεργά κομματόσκυλα να συνεχίσουν ακόμα και αν μειοψηφούν.

    Οι προσπάθειες για περισσότερη διάφανα είναι θετικές και πρέπει να τις κάνουμε και να το παλέψουμε όσο πάει αλλά και πάλι τα κόμματα ψηφίζουν στην βουλή και όχι μόνο. Σε μία χωρά που κανένας δεν τιμωρήθηκε για τα μεγάλα εγκλήματα ώσπου φτάσαμε σε αυτό. Ώσπου θα πάει αυτή η κατάσταση και πόσες νέες καταστροφές θα ζήσουμε; Σίγουρα δεν θα έχουμε κανένα μέλλον εάν δεν καταφέρουμε την αποκοματικοποιησή της Κύπρου. Δεν σημαίνει πως δεν θα έχουμε κόμματα, αλλά λιγότερο ισχυρά κόμματα που διαφθείρουν λιγότερο τους θεσμούς. Διότι ούτε η ιδιωτική οικονομία ούτε βεβαίως και οι υπηρεσίες του κράτους μπορούν να λειτουργήσουν χωρίς καταστροφές και χρεωκοπίες με την σημερινή διαφθορά και ατιμωρησία.

  8. avatar
    Σταύρος Ζένιος on May 12, 2013 - (permalink)

    Αγαπητέ Αντώνη, πολύ σωστά αυτά που λές και πολύ ωραία τα είπες.

    Σχολίασε ηδη ο φίλος Ερικ Σιουκούρογλου….να παρακαλέσω και εγώ το Stockwatch να προβάλει την προσπάθεια για συλλογή υπογραφών που κάνουμε η πρωτοβουλια ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ μαζί με Πολίτες Μπροστά και Πολιτεία.

    Η ιστσελίδα εδώ:

    http://www.avaaz.org/en/petition/EKSTRATEIA_SYNGKENTROSIS_YPOGRAFON_GIA_TIN_DIAFANEIA/?cEKCleb

    Αν κάποιος θέλει να βοηθήσει μπορεί να αντιγράψει το λινκ στις ιστοσελίδες του, facebook, Twitter κλπ.

    Με 10,000 τπογραφές ενεργοποιούμε την πρόνοια που εξήγγειλε ο Πρόεδρος!

  9. avatar
    Trianon on May 13, 2013 - (permalink)

    Oh yes we are listening.
    We all have a single vote.
    Lets make these lousy politicians win us over and stop taking us for granted.
    Demand more.
    Ask why.
    Ask why not.

  10. avatar
    Στέλιος Νίκολσον on May 14, 2013 - (permalink)

    Από εμάς εξαρτάται να αποδείξουμε ότι είμαστε ενεργοί πολίτες και όχι έρμαιο των πολιτικών. Όλοι όσοι συμφωνούμε πρέπει να ψηφίσουμε στην ιστσελίδα
    http://www.avaaz.org/en/petition/EKSTRATEIA_SYNGKENTROSIS_YPOGRAFON_GIA_TIN_DIAFANEIA/?cEKCleb
    και να προωθήσουμε το μήνυμα παρακάτω

  11. avatar
    Phylarchus on May 16, 2013 - (permalink)

    Συμφωνώ εδώ και πολλά χρόνια στο ότι τα μεγαλύτερα κόμματα με τον τρόπο λειτουργίας τους και την ισχύ που τους δόθηκε στην Κύπρο από την εποχή Μακαρίου, αποτελούν τον κύριο παράγοντα πολιτικής και οικονομικής στασιμότητας. Εκεί που διαφωνώ είναι στο ότι είναι δυνατό αυτή η κατάσταση να ανατραπεί απ’ έξω. Δεν αφήνουν χόρτο να βλαστήσει στη σκιά τους, καταλάβετε το. Η μόνη δυνατότητα που υπάρχει για αποτελεσματική αναμορφωτική δράση είναι έκ των έσω. Μπήτε μαζικά στα κόμματα, σε όλα τα κόμματα, έχοντας υπ’ όψη τα πιο πάνω και με μόνο ξεκάθαρο στόχο την αλλαγή του DNA τους, Σκαρφαλώστε μπροστά προσποιούμενοι ότι τους θαυμάζετε και με πρώτη ευκαιρία εκτοπίστε τους παχιούς μαθουσάλες, φέρνοντας/ επιβάλλοντας νέες αντιλήψεις. Μην επιτρέψετε όμως να αφομοιωθείτε και σεις από την παραδεισένια ευτυχία της μετριότητας επαναπαυόμενοι στηναπατηλή πεποίθηση ότι κατέχετε την μόνιμη αλήθεια και αξιοσύνη, σε αντίθεση από τους νεότερους σας, που θα πρέπει κάποτε έγκαιρα και πρόθυμα, εσείς τουλάχιστο, να παραμερήσετε για να σας διαδεχθούν..

Leave a Reply

Note: XHTML is allowed. Your email address will never be published.

Subscribe to this comment feed via RSS