Skip to content

«Παραμύθια της Χαλιμάς η οριζόντια ψηφοφορία»

Posted by (Regular StockWatch Contributor) on April 14th, 2015 - 6 Comments
avatar

Έτσι χαρακτήρισε ο γενικός γραμματέας του ΑΚΕΛ Άντρος Κυπριανού το αίτημα της πλατφόρμας πολιτών Διαφάνεια Τώρα! για οριζόντια ψηφοφορία. Κάπως πιο ήπια η εκπρόσωπος τύπου του ΔΗΚΟ ισχυρίστηκε ότι «Η οριζόντια ψηφοφορία δεν εφαρμόζεται πουθενά στον κόσμο».

Όταν αρχηγοί μεγάλων κομμάτων εκφράζονται με τόσο απόλυτο τρόπο οφείλουμε να διερωτηθούμε «Μήπως έχουν δίκαιο;».

Βεβαίως οφείλουν αυτοί πρώτα να προβληματιστούν γιατί 77% των πολιτών δεν είναι ικανοποιημένοι από το υφιστάμενο εκλογικό σύστημα. Οφείλουν, νομίζω, περισσότερο σεβασμό προς το 83% των πολιτών που ζητούν οριζόντια ψηφοφορία. Θα ήταν καλό επίσης να μελετούν λίγο πριν διατυπώνουν ισχυρισμούς ότι αποτελεί παγκόσμια πρωτοτυπία. Αν προβληματιζόντουσαν, σεβόντουσαν και μελετούσαν, η χώρα μας θα είχε πολύ πιθανόν αποφύγει το  Μαρί, την οικονομική καταστροφή, τα σκάνδαλα και την διαφθορά.

Μήπως, ωστόσο, σωστά λέει ο κ. Κυπριανού ότι «δεν είναι νοητό ο πολίτης να ψηφίζει ταυτόχρονα υποψήφιο που είναι υπέρ των ιδιωτικοποιήσεων και άλλο υποψήφιο που είναι εναντίον;».

Έτσι είναιαν έτσι νομίζετε, και αυτή την στρεβλή θεώρηση περί πολιτικής είναι που αγωνίζονται να αλλάξουν οι πολίτες. Και εξηγώ. Σε μια δημοκρατία ο πολίτης είναι κυρίαρχος για να αποφασίσει με ποια κριτήρια επιλέγει κόμμα ή υποψήφιο. Αν ο πολίτης θεωρεί, για παράδειγμα, την εντιμότητα και τις  ικανότητες  ως  τα πλέον σημαντικά στοιχεία στην πολιτική βεβαίως μπορεί να ψηφίσει αυτούς που θεωρεί πλέον έντιμους  και ικανούς, έστω και αν αυτοί που θα ψηφίσει διαφωνούν μεταξύ τους, πχ για τις ιδιωτικοποιήσεις. Γιατί να μην μπορεί ο κυρίαρχος πολίτης να επιλέξει ένα υποψήφιο για τις θέσεις του στο εθνικό θέμα και έναν άλλο για τις απόψεις του περί οικονομίας; Γιατί οι επιλογές  να περιορίζονται στις αποχρώσεις του κόκκινου (ΑΚΕΛ) και του μπλε (ΔΗΣΥ); Δεν έχουν ξανακούσει οι πολιτικοί μας για πολυφωνία; Γιατί να μην μπορώ να επιλέξω την κοινωνική ευαισθησία της αριστεράς, την ελεύθερη οικονομία της δεξιάς και τον σεβασμό στο περιβάλλον των οικολόγων; Αν βρω κόμμα που να τα συνδυάζει μπορεί να ψηφίσω κάθετα. Όπως κάθετα μπορεί να ψηφίσει με το σύστημα οριζόντιας ψηφοφορίας όποιος ικανοποιείται με αποχρώσεις του μπλε ή του κόκκινου. Εμείς δεν τους απαγορεύουμε να ψηφίζουν κάθετα, γιατί μας απαγορεύουν να ψηφίσουμε οριζόντια. Τι φοβούνται?

Για να το θέσω απλά. Η οριζόντια ψηφοφορία διευρύνει την ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ που απολαμβάνουν οι πολίτες. Δεν κατανοώ γιατί ο κ. Κυπριανού θεωρεί ότι οι πολίτες δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν την  ελευθερία τους και επιβάλλει περιορισμούς; Δεν είναι μικρά παιδιά για να περιορίζουμε τα κανάλια της πολιτικής TV που παρακολουθούν. Οι πολίτες αποστασιοποιήθηκαν από την πολιτική διότι τα κόμματα προκαθορίζουν τις πολιτικές επιλογές με κομματικά κριτήρια και όχι ανταποκρινόμενοι στους προβληματισμούς των πολιτών.

Λέει επίσης ο κ. Κυπριανού ότι πρέπει να ψηφίζουμε με βάση πολιτικές θέσεις και όχι στην βάση της εμφάνισης ή ευγλωττίας. Πολύ σωστός! Γιατί όμως δεν εμπιστεύεται το ένστικτο των πολιτών; Δηλαδή τώρα οι πολίτες ψηφίζουν τους πιο ωραίους δημαγωγούς μέσα από τα κομματικά ψηφοδέλτια; (Προσωπικά, ομολογώ ότι προτιμώ τους εμφανίσιμους ρήτορες με ικανότητες και εντιμότητα από τους αδέξιους ομιλητές που το εισιτήριο τους στο κοινοβούλιο είναι οι γάμοι που πήγαν και τα ρουσφέτια που έκαναν.

Επίσης να μελετήσουν οι επικριτές  εκλογικά συστήματα της Ελβετίας, Γερμανίας, Ιταλίας, Νέας Ζηλανδίας και Αυστραλίας. Θα βρουν πολλές περιπτώσεις οριζόντιας ψηφοφορίας. Και αν δεν θέλουν να πάνε τόσο μακρυά ας ψάξουν στα πρακτικά της Κυπριακής Βουλής του 2000. Θα βρουν πρόταση που κατέθεσε ο εκ των ηγετών του ΔΗΚΟ Τάσσος Παπαδόπουλος μαζί με Αντρούλα Βασιλείου, Μάρκο Κυπριανού, Αντρέας Φιλίππου και άλλους.

Ωστόσο, παρ’  όλα τα επιχειρήματα μου, έχει δίκαιο ο κ. Κυπριανού: Παραμύθι της Χαλιμάς είναι η οριζόντια ψηφοφορία! Κατ’ ακρίβεια είναι το παραμύθι του Αλλαντίν όπου το τζίνι του πολίτη βγαίνει πλέον ελεύθερο από το κομματικό πιθάρι. Αυτό είναι που φοβίζει κάποιες κομματικές ηγεσίες.

Για ανανέωση της πολιτικής ζωής της χώρας χρειαζόμαστε εκσυγχρονισμό του εκλογικού συστήματος. Για να απελευθερωθούν οι πολίτες απαιτείται αγώνας. Τολμούμε; Η πλατφόρμα Διαφάνεια Τώρα! έχει δημιουργήσει ιστοσελίδα όπου μπορούν να προσυπογράψουν το αίτημα για απελευθέρωση από κομματικά στεγανά (www.diafaniatora.com).

Όπως σε όλα τα παραμύθια, η Ελευθερία στο τέλος επικρατεί.

* Καθηγητής χρηματοοικονομικών στο Πανεπιστήμιο Κύπρου και Senior Fellow, the Wharton School, University of Pennsylvania, Πρόεδρος των Πρυτάνεων των Πανεπιστημίων των Ευρωπαϊκών πρωτευουσών.

Αναρτήθηκε στο zenios.wordpress.com .

Ο Σταύρος Α. Ζένιος είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου στο Norwegian school of Economics, και senior fellow στο Wharton School, University of Pennsylvania. Διετέλεσε πρόεδρος της συνόδου των πρυτάνεων των Πανεπιστημίων των Ευρωπαϊκών πρωτευουσών (2007-2015) και πρύτανης του Πανεπιστημίου Κύπρου (2002-2010). Έχει δημοσιεύσει πέραν το 150 επιστημονικών άρθρων σε χρηματοοικονομικά και διοικητική επιστήμη. Βιβλία του έχουν μεταφραστεί στα κινέζικα και βραβεύτηκαν από την Αμερικανική Επιστημονική Εταιρεία Επιχειρησιακής Έρευνας. Το 2006 βραβεύθηκε με το Βραβείο Αριστείας της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Επιχειρησιακής Έρευνας. Απέκτησε διδακτορικό τίτλο από Princeton University (1986) και διετέλεσε επίκουρος καθηγητής και αναπληρωτής καθηγητής στο University of Pennsylvania.

Categories → Οικονομία

6 Comments
  1. avatar
    Παναγιώτης Σαββίδης on April 14, 2015 - (permalink)

    Φανταστική ιδέα η οριζόντια ψηφοφορία, αλλά εκτός από το κόστος εφαρμογής της, υπάρχουν δύο πράγματα στην οριζόντια ψηφοφορία που με προβληματίζουν.

    Το πρώτο είναι ότι για τον υφιστάμενο ψηφοφόρο, ίσως έχει σημασία η οριζόντια, ειδικά όταν θέλει να ψηφίσει το κόμμα της προτίμησης του και υποψήφιους που γνωρίζει ή/και εκτιμά σε άλλα κόμματα ή σχεδιασμούς.

    Για τον ψηφοφόρο στην αποχή γιατί η οριζόντια ψηφοφορία να έχει σημασία αφού έτσι και αλλιώς δεν ψηφίζει τώρα; Τι διαφορά θα φέρει η οριζόντια; Είναι θέμα οριζόντιας, αδιαφορίας ή μη κατάλληλης επιλογής; Αν πράγματι ο υποψήφιος ήταν τόσο καλός γιατί να μην τον ψηφίσει ο ψηφοφόρος της αποχής με την μοναδική του ψήφο σήμερα;

    Το δεύτερο είναι ότι η οριζόντια ψηφοφορία θα δημιουργήσει το ακόλουθο φαινόμενο. Υποψήφιοι χαμηλού βεληνεκούς, θα παίρνουν περισσότερους ψήφους, αφού δεν θα υπάρχει το φαινόμενο της “χαμένης ψήφου”, αλλά πάλι δεν θα εκλέγονται και θα βοηθούν τους κομματικούς υποψήφιους ψηλού βεληνεκούς στην κομματική λίστα.

    Επιπρόσθετα, υποψήφιοι ψηλού βεληνεκούς θα πρέπει να δαπανήσουν μερικές δεκάδες χιλιάδες στην προεκλογική τους εκστρατεία για να αυξήσουν την δημοτικότητα τους γιατί τώρα θα ανταγωνίζονται υποψηφίους και από άλλα κόμματα; Θα καταλήξουμε, με την οριζόντια, να εκλέγονται οι πλούσιοι ή αυτοί που ξέρουν πλούσιους;

    Υ.Γ. Την Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας, της οποίας η θητεία λήγει στις 30/6/2015, πότε θα την πειράξει η Διαφάνεια Τώρα; Επειδή στις διαδικασίες της ΕΔΥ κρύβονται όλες οι παρανομίες των βουλευτών και των κομμάτων στο δημόσιο. Η ποιότητα και η ακεραιότητα των ατόμων που θα διοριστούν θα έχουν πολλαπλό αντίκτοιπο από την οριζόντια ψηφοφορία.

    • avatar
      Anonymous on April 15, 2015 - (permalink)

      Reply to Παναγιώτης Σαββίδης:
      Ή δεν κατάλαβες τι είναι η οριζόντια ψηφοφορία ή έχεις μεγαλύτερα συμφέροντα και από τους βουλευτές.

      ” Αν πράγματι ο υποψήφιος ήταν τόσο καλός γιατί να μην τον ψηφίσει ο ψηφοφόρος της αποχής με την μοναδική του ψήφο σήμερα;”
      - Διότι σήμερα η μοναδική μου ψήφος είναι κατ’αρχή ψήφος στον διεφθαρμένο και ανέντιμο πρόεδρο του κόμματος και κατά δεύτερο ψήφος στον επιλεγμένο βουλευτή.

      ” Υποψήφιοι χαμηλού βεληνεκούς, θα παίρνουν περισσότερους ψήφους, αφού δεν θα υπάρχει το φαινόμενο της “χαμένης ψήφου”, αλλά πάλι δεν θα εκλέγονται και θα βοηθούν τους κομματικούς υποψήφιους ψηλού βεληνεκούς στην κομματική λίστα.”
      - Με αυτά τα αυθαίρετα συμπεράσματα είναι που οι πολιτικοί παραμυθιάζουν τον κόσμο για να γίνει το δικό τους.

      Δεν υπάρχει πιο δημοκρατικός τρόπος εκλογής από το να διαλέγεις όποιον θεωρείς άξιο.

  2. avatar
    Επιλήσμων on April 15, 2015 - (permalink)

    Αγαπητέ κ. Ζένιο,

    ΟΙ ελεύθερα σκεπτόμενοι πολίτες σίγουρα έχουμε αηδιάσει από την κομματοκρατία. Οι χθεσινές αποκαλύψεις που ακούσαμε από την νομική υπηρεσία του κράτους δεν με εκπλήσσουν πλέον.
    Το ποίημα του Καβάφη που ακολουθεί μας υποδεικνύει πόσο προκλητική μπορεί να καταντήσει η εξουσία όταν αυτοί που την εξασκούν και την διαχειρίζοναι έχουν ξεπεράσει τα εσκαμμένα.

    . ΕΥΝΟΙΑ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΒΑΛΑ

    Ά δεν συγχίζομαι που έσπασε μιά ρόδα
    του αμαξιού, και που έχασα μιά αστεία νίκη.
    Με τα καλά κρασιά, και μες στα ωραία ρόδα
    την νύχτα θα περάσω. Η Αντιόχεια με ανήκει.
    Είμαι ο νέος ο πιό δοξαστός.
    Του Βάλα ειμ’ εγώ η αδυναμία, ο λατρευτός.
    Αύριο, να δεις, θα πουν πως ο αγών δεν έγινε σωστός.
    (Μα αν ήμουν ακαλαίσθητος, κι αν μυστικά το είχα προστάξει -
    θάβγαζαν πρώτο, οι κόλακες, και το κουτσό μου αμάξι).

    Καβάφης [1921]

    ΥΓ1 Ο Αλέξανδρος Βάλας, ηγεμόνας της Αυτοκρατορίας των Σελευκιδών (150 – 146 π.Χ.) ήταν ένας ανάξιος ηγέτης που είχε ξεπέσει και ηθικά.
    Οι δικοί μας ηγέτες δεν έχουν ξεπέσει (από ότι μπορώ να γνωρίζω) ηθικά όπως ο Βάλας. Κατα τα άλλα ο παραλληλισμός ισχύει.

    ΥΓ2 Πολιτική εξουσία στην Κύπρο δεν εξασκούν μόνο ο Πρόεδρος και η Κυβέρνηση, αλλά όπως πολύ καλά γνωρίζουμε, και όλα τα πολιτικά κόμματα.

    Επομένως κ, Ζένιο, αυτό που θέλει να σας πει ο Γενικός Γραμματέας του ΑΚΕΛ κ. Κυπριανού, αλλά ενδεχομένως και άλλα πολιτικά κόμματα που έχουν συμφέρον (και να μην σας ξεγελά το ήπιον της εκπροσώπου τύπου του ΔΗΚΟ) είναι: “ΜΗ ΜΟΥ ΤΟΥΣ ΚΥΚΛΟΥΣ ΤΑΡΑΤΤΕ”. Στερούμενοι φυσικά της φιλοσοφικής έννοιας του Αρχιμήδη και γνωρίζοντας ότι, αντίθετα με τον Αρχιμήδη, αυτοί έχουν το πάνω χέρι.

    • avatar
      Επιλήσμων on April 17, 2015 - (permalink)

      Επίσης, θα ήθελα να προσθέσω ότι η πρόταση/απαίτηση γιά οριζόντια ψηφοφορία με βρίσκει καθ’ όλα σύμφωνον.

      Γνωρίζοντας τον χαρακτήρα του αείμνηστου Τάσσου Παπαδόπουλου, με ευχαρίστηση διάβασα στο άρθρο σας (ομολογώ δεν το γνώριζα) ότι το 2000 κατέθεσε στη Βουλή (μαζί με λιγοστούς άλλους) πρόταση γιά οριζόντια ψηφοφορία.

      ΟΙ πολιτικοί μας, εκτός των άλλων προσόντων τους, φαίνεται ότι διαθέτουν και επιλεκτική μνήμη.

  3. avatar
    Nikolas on April 15, 2015 - (permalink)

    κ Ζένιο, με λλία λόγια, αν κατάλαβα καλά, θέλεις να κατέβεις στις βουλευτικές και πιστεύεις ότι η οριζόντια ψηφοφορία θα βοηθήσει στην εκλεξιμότητά σου, έτσι; Γιατί δεν κατεβαίνεις με το ΔΗΣΥ, όπως έκανες στις ευρωπαικές εκλογές, να τελειώνει η κουβέντα;

    • avatar
      Κώστας on May 7, 2015 - (permalink)

      Εάν ο Ζένιος θέλει να κατεβεί σαν υποψήφιος, δικαίωμά του. Εσένα γιατί σε ενοχλεί; Στο κάτω-κάτω, εάν εκλεγεί θα έχεις την ευκαιρία να δεις το έργο του και να συμπεράνεις κατά πόσο συνάδει με τα τώρα λεγόμενά του, και γενικά αν τον εγκρίνεις σαν πολιτικό.

      Τώρα, σχετικά με την οριζόντια, όντως πιστεύω ότι θα είναι μια θετική εξέλιξη. Ενδεχομένως, μέρος (όχι όλοι) αυτών που τώρα απέχουν από την ψήφο, να αποφασίσουν να ψηφίσουν.

      Πιστεύω επίσης ακράδαντα ότι ένας από τους λόγους που σήμερα βρισκόμαστε σε αυτό το χάλι είναι ότι οι πολίτες υπήρξαμε ανενεργοί. Στο παρελθόν, δεν ενδιαφερθήκαμε να εκφέρουμε πολιτικές απόψεις, δεν φροντίσαμε να υπάρχει πραγματική ελευθερία λόγου, δεν νοιαστήκαμε να δημιουργήσουμε φόρα ουσιαστικού διαλόγου μεταξύ των πολιτών, δεν μάθαμε να ακούμε τον άλλο μέχρι να τελειώσει, δεν μάθαμε να αποδεχόμαστε την κατάκριση, και τέλος αδιαφορήσαμε στο να ασκήσουμε έλεγχο στη νομοθετική εξουσία μέσω της εξέτασης του έργου της.

      Τώρα που βρισκόμαστε σε αυτό το χάλι, πολλοί συμπολίτες μας άρχισαν να αναρωτιούνται πως βρεθήκαμε ως εδώ; Πολλοί ανάτρεξαν στα παλιά και άρχισαν να αναγνωρίζουν τη δική μας ανευθυνότητα σαν πολίτες – το ότι δηλαδή αρκεστήκαμε ο καθένας στο να εξασφαλίζουμε προσωρινά και ιδιοτελή συμφέροντα από πολιτικούς μέσα από το πελατειακό σύστημά τους. Αυτά γίνονταν στα χρόνια των χοντρών αγελάδων των προηγούμενων δεκαετιών.

      Τώρα λοιπόν που έχει γίνει αυτή η ενδοσκόπηση, άποψή μου είναι πως πολλοί από εμάς θέλουμε να έχουμε πιο στενό έλεγχο στη νομοθετική εξουσία. Μας ενδιαφέρει να εξετάζουμε το πως και το γιατί, και βεβαίως μας ενδιαφέρει να μας εκπροσωπούν οι πιο ικανοί και οι πιο ηθικοί.

      Δηλαδή μάθαμε το μάθημά μας με τον σκληρό τρόπο: το ότι η Δημοκρατία δεν είναι αυτόματος πιλότος. Είναι απλά ένα καλό πλαίσιο το οποίο θέλει συνεχή δουλειά.

Leave a Reply

Note: XHTML is allowed. Your email address will never be published.

Subscribe to this comment feed via RSS