Skip to content

Το καμπανάκι της Κομισιόν

Posted by (Regular StockWatch Contributor) on October 31st, 2016 - 39 Comments
avatar

Κάποιος έπρεπε επιτέλους να κτυπήσει το καμπανάκι για τη δημοσιονομική χαλάρωση της κυπριακής κυβέρνησης.  Το έκανε τελικά η Κομισιόν.

Στην επιστολή τους προς τις κυπριακές αρχές, οι επίτροποι Dombrovskis και Moscovici αναφέρονται σε «σειρά μέτρων που οδηγούν σε σημαντική χαλάρωση της δημοσιονομικής στάσης» της Κύπρου.

Αν και παραδέχονται ότι υπάρχει αρκετή αβεβαιότητα στους υπολογισμούς πάνω στους οποίους βασίζουν τις διαπιστώσεις τους, εκτιμούν ότι η χαλάρωση πλησιάζει το 2% του ΑΕΠ το 2017, αν ληφθεί υπόψη και η αναμενόμενη μεγέθυνση της οικονομίας.

H αλλαγή στάσης της κυπριακής κυβέρνησης διαφάνηκε από τον Μάιο του 2016, όταν η κυβέρνηση παρουσίασε προεκλογικά το στρατηγικό πλαίσιο δημοσιονομικής πολιτικής 2017-2019.

Όπως φάνηκε μετά από κάποιους μήνες στις εκτιμήσεις του ΔΝΤ, η κυβέρνηση διαφοροποίησε σημαντικά το δημοσιονομικό σχεδιασμό υπολογίζοντας μικρά ελλείμματα αντί σημαντικά πλεονάσματα.

Σύμφωνα με το δημοσιονομικό συμβούλιο, η αλλαγή δημοσιονομικής στάσης των τελευταίων μηνών συνεπάγεται καθυστέρηση 7 ετών στη μείωση του χρέους στα επίπεδα του 60%του ΑΕΠ.  Αντί να μειωθεί το χρέος σε αυτά τα επίπεδα το 2025 θα γίνει το 2032.

Ο υπουργός οικονομικών εκτιμά ότι η αυτή η αναθεωρημένη δημοσιονομική στάση είναι η κατάλληλη επειδή θεωρεί «πως μεγαλύτερη δημοσιονομική προσαρμογή δεν θα ήταν απλώς αχρείαστη, αλλά θα ήταν πιθανότατα αντιπαραγωγική καθώς θα διατάρασσε την πορεία ανάκαμψης».

Με ισχυρό τεκμήριο τις ιδιαίτερα θετικές δημοσιονομικές επιδόσεις των τελευταίων ετών, ο υπουργός υποδεικνύει στους ευρωπαίους αξιωματούχους ότι η Κύπρος έχει το μεγαλύτερο πρωτογενές πλεόνασμα στην Ευρώπη.

Αυτή είναι όμως μόνο μια όψη του νομίσματος.  Υπάρχει και μια άλλη όψη, που φαίνεται να προβληματίζει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η κυβέρνηση προώθησε λίγους μόλις μήνες μετά τη λήξη του προγράμματος:

  • Μεγάλη μείωση στον φόρο ακίνητης ιδιοκτησίας με σημαντικές απώλειες εσόδων (κοντά στα €50 εκ.) – σε ένα φόρο που, γενικώς, πληρωνόταν και η μείωση του οποίου δεν φαίνεται να έχει άμεση επίδραση στην αγορά ακινήτων.  Ο φόρος θα καταργηθεί εντελώς το 2017 με πρόσθετες απώλειες εσόδων, χωρίς να υπάρχει κάποιο καθολικό ή ισχυρό λαϊκό αίτημα για κατάργηση του, πλην τα γνωστά παράπονα των developers και των ξενοδόχων.
  • Κατάργηση της έκτακτης εισφοράς των μισθωτών ύψους €80 εκ., χωρίς να υπάρχει κάποιο έντονο αίτημα από συντεχνίες ή άλλους φορείς και χωρίς να υπάρχει οιαδήποτε διασύνδεση της επιστροφής του συγκεκριμένου φόρου με άλλες μεταρρυθμίσεις που προωθεί η κυβέρνηση.
  • Περίληψη πρόνοιας στον προϋπολογισμό για παραχώρηση προσαυξήσεων με κόστος περίπου €20 εκ. στο δημόσιο χωρίς καν να συνδεθούν οι προσαυξήσεις με την αναγκαία μεταρρύθμιση του κρατικού μισθολογίου.  Οι προσαυξήσεις δίνονται στη βάση της αρχαιότητας και όχι της παραγωγικότητας.
  • Προσλήψεις 3 χιλ. οπλιτών με ετήσιο κόστος περίπου €35 εκ.
  • Προσλήψεις εκατοντάδων άλλων δημοσίων υπαλλήλων στις δυνάμεις ασφαλείας, στην παιδεία και αλλού, χωρίς να προηγηθεί καμία ουσιαστική μεταρρύθμιση στον τρόπο λειτουργίας των τομέων αυτών προς όφελος των πολιτών.
  • Αποζημιώσεις €19 εκ. στους αγρότες για την ανομβρία, χαλαζοπτώσεις και παγετούς, μέρος των οποίων θα γίνει με συμπληρωματικό προϋπολογισμό.

Σε αυτά πρέπει κάποιος να προσθέσει και τις σκέψεις που φαίνεται να γίνονται για την παραχώρηση νέας δέσμης παροχών (π.χ. «προίκα του μωρού) σε καθολική βάση, και χωρίς τα εισοδηματικά κριτήρια που είχαν περιορίσει, τα τελευταία χρόνια, τις αχρείαστες εκταμιεύσεις δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ σε νοικοκυριά με ψηλά εισοδήματα.

Τα πιο πάνω γίνονται μεν στη χώρα με ένα από τα μεγαλύτερα πρωτογενή πλεονάσματα, όπως υποστηρίζει ο υπουργός οικονομικών, αλλά και σε αυτή που έχει επίσης μια από τις ψηλότερες αναλογίες χρέους προς ΑΕΠ στην Ευρώπη (108%) και μακράν το ψηλότερο δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων, με το κράτος να είναι ο ιδιοκτήτης μίας εκ των συστημικών τραπεζών.

Γίνεται επίσης σε μια χώρα που, ακόμα και μετά τις μεγάλες μειώσεις μισθών, δεν έχει καταφέρει να γίνει πιο ανταγωνιστική στο διεθνές εμπόριο, να ανοίξει νέες αγορές ή να δημιουργήσει νέους τομείς βιώσιμης ανάπτυξης.

Και σε μια χώρα όπου η κυβέρνηση έχει μειοψηφία σε μια βουλή στην οποία όλα τα κόμματα πλειοδοτούν για παροχές και ελαφρύνσεις, με αρνητικά δημοσιονομικά αποτελέσματα.

Ο Χάρης Γεωργιάδης έχει δίκαιο βέβαια να λέει ότι η Κομισιόν εφαρμόζει δύο μέτρα και δύο σταθμά, αφού αρκετές χώρες παραβιάζουν τις δημοσιονομικές τους δεσμεύσεις χωρίς οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι να είναι λεκτικά τόσο αυστηροί μαζί τους.

Σε αντίθεση όμως με τους ομολόγους του, ο κ. Γεωργιάδης δεν μπορεί να αποδώσει την παρατηρούμενη δημοσιονομική απόκλιση της Κύπρου στο δυσμενές εξωγενές περιβάλλον (π.χ. όπως κάνει η Πορτογαλία), στη σταδιακή δημοσιονομική απόδοση των μεταρρυθμίσεων (π.χ. όπως κάνει η Φινλανδία) ή στις δημόσιες επενδύσεις που γίνονται για τόνωση της ανάπτυξης (π.χ. όπως κάνει η Ιταλία).

Η κυπριακή κυβέρνηση επέλεξε τη δημοσιονομική χαλάρωση (1) εν μέσω καλύτερων από τις αναμενόμενες μακροοικονομικές συνθήκες, (2) χωρίς να έχει προχωρήσει σε ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις (ελέω δικής της κωλυσιεργίας και αρνητικής στάσης του κοινοβουλίου) και (3) έχοντας καταθέσει ένα προϋπολογισμό για το 2017 που δεν προνοεί ουσιαστική αύξηση των αναπτυξιακών δαπανών.

Πάντα θα υπάρχουν βέβαια μεθοδολογικά ζητήματα και καλά επιχειρήματα για μεθοδολογικούς χειρισμούς που δίνουν στην κάθε κυβέρνηση μεγαλύτερο δημοσιονομικό περιθώριο.

Το πρόβλημα όμως δεν είναι μόνο το δημοσιονομικό περιθώριο που διεκδικεί η κάθε κυβέρνηση αλλά και το τι κάνει με αυτό.

Η κυπριακή κυβέρνηση προβαίνει σε χαλάρωση των δημοσιονομικών προσπαθειών με ένα μείγμα μείωσης φόρων και αύξησης των δαπανών, που μάλλον θυμίζειτο παρελθόν αντί να διασφαλίζει το μέλλον.

Αν όντως η κυβέρνηση επιμένει στη δημοσιονομική χαλάρωση, θα ήταν πιο πειστική αν διοχέτευε πόρους σε πιο οικονομικά παραγωγικούς και κοινωνικά επωφελείς σκοπούς.  Η χαλάρωση για αύξηση του αριθμού και αμοιβών των δημοσίων υπαλλήλων και για αδιάκριτη φορο-απαλλαγή ιδιοκτητών ακινήτων δεν πείθει ότι η καταχρεωμένη Κύπρος λειτουργεί με ορίζοντα πέραν του εκλογικού κύκλου.

Αντώνης Α. Έλληνας

http://ucy.ac.cy/dir/el/component/comprofiler/userprofile/aellinas

Categories → Οικονομία

39 Comments
  1. avatar
    Νεφέλη on October 31, 2016 - (permalink)

    Δηλαδή κύριε Ελληνα,και αναφέρομαι στο πρώτο σημείο σας που αφορά τη κατάργηση του φόρου ακιν.περιουσίας,επειδή ο κόσμος δεν κατέβηκε στους δρόμους,ζητώντας κατάργησή του,άρα θεωρείται ότι είναι αποδεκτός.Εγώ θα σας αντιτείνω ότι η κατάργηση αυτού του χαρατσιού οδήγησε σε αύξηση των προσδοκιών για ανάκαμψη της αγοράς ακινήτων.Εκτός κι αν είστε και σεις θιασώτης του Κυρίτση της ΠΕΟ που συμφωνεί με αυτό το αντιαναπτυξιακό φόρο,διότι λέει,θα πληρώσουν ΟΙ ΕΧΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΚΑΤΕΧΟΝΤΕΣ !!!

    • avatar
      Μ on October 31, 2016 - (permalink)

      Είμαι πολύ περίεργος να μάθω ποιο δείκτη έχεις χρησιμοποιήσει για να μετρήσεις την “αύξηση των προσδοκιών για ανάκαμψη της αγοράς ακινήτων”. Η κατάργηση του φόρου ακίνητης περιουσίας είναι ένα μέτρο που ευνοεί εξόφθαλμα και αναίσχυντα συγκεκριμένες ομάδες του πληθυσμού και όχι το μέσο πολίτη. Στις ομάδες αυτές συμπεριλαμβάνονται και οι διάφοροι φοροφυγάδες που αποκτούν πανάκριβα ακίνητα με χρήμα που δεν έχει φορολογηθεί. Περαιτέρω ο φόρος ακίνητης ιδιοκτησίας δε φαίνεται να αποτέλεσε τροχοπέδη στην ανάπτυξη πολύ πιο ανεπτυγμένων χωρών.

      Αναφορικά με τα σχόλια σου στο άρθρο του κ. Έλληνα που αφορά στην αναβολή των εκλογών της τοπικής αυτοδιοίκησης, είναι αστείο να λέμε ότι “η πρόταση για αναβολή των εκλογών, έγινε μέχρι να περάσει η όποια μεταρρύθμιση στην τοπική αυτοδιοίκηση”. Τρία χρόνια ήταν αρκούντως ικανοποιητικά για να γίνει η όποια μεταρρύθμιση εάν υπήρχε η πολιτική βούληση.

      • avatar
        Νεφέλη on November 1, 2016 - (permalink)

        Αχ αυτός ο μέσος πολίτης στο όνομα του οποίου έχουν γίνει τα πάντα σ’αυτό τον τόπο.Κάπως έτσι καταστράφηκε η οικονομία,για τον απλό άνθρωπο που έλεγε και ο Χριστόφιας! Οσον αφορά δε το ατυχές παράδειγμά σου με τις αναπτυγμένες χώρες,η απάντηση είναι απλή’ δεν είμαστε αναπτυγμένη χώρα.Γιά δες την Ελλαδίτσα που βρίσκεται σε παρόμοιο χάλι με μας.Ο ΕΝΦΙΑ [Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτητών Ακινήτων],έχει ρημάξει τη Κτηματαγορά.Εφτασαν στο σημείο τα παιδιά να μην αποδέχονται τη κληρονομιά ακινήτων,διότι μερικές φορές είναι ασύμφορη ακόμα και η δωρεά.

    • avatar
      Επιλήσμων on October 31, 2016 - (permalink)

      Σε αυτό το σημείο, αγαπητή Νεφέλη, οφείλω να ομολογήσω ότι αυμφωνώ μαζί σου και νομίζω γιά πρώτη φορά θα διαφωνήσω με τον κ. Έλληνα.
      Παρ’ όλο που κάποτε πρέπει να γίνει μελέτη γιά φορολόγηση ακίνητης περιουσίας, ιδίως “idle real estate and land”, αυτή τη στιγμή προέχει η αναθέρμανση του κλάδου και να μην ξεχνούμε ότι οι “μεγαλοντεβέλοπερς” χρωστούν τεράστια ποσά στις τράπεζες και ας δεχτούμε ότι “γιά χάρη της βασιλιτζιάς ποτίζεται και η γλάστρα”.

    • avatar
      ... on October 31, 2016 - (permalink)

      Δεν ξέρω πως τεκμαίρεται ότι υπάρχει “αύξηση των προσδοκιών για ανάκαμψη της αγοράς ακινήτων” και θα με ενδιέφερε να έβλεπα τα στοιχεία της Νεφέλης. Ακόμα και αν είναι έτσι, το πρόβλημα με αυτό το επιχείρημα είναι ότι τα υπάρχοντα επίσημα στοιχεία, της κεντρικής τράπεζας και της Eurostat, διαψεύδουν τις προσδοκίες ανάκαμψης. Γενικότερα, δεν υπάρχουν κάποια επίσημα δεδομένα που να δείχνουν ανάκαμψη των τιμών των ακινήτων, ούτε πριν, ούτε μετά τη μείωση της φορολογίας.

      • avatar
        Anonymous on November 1, 2016 - (permalink)

        @…: νομίζω υπάρχει μια γενική σύγχυση από τα στοιχεία του κτηματολογίου που δείχνουν αύξηση των πωλητηρίων εγγράφων. υπάρχει κάποιος που μπορεί να μας πει αν αυτή η αύξηση είναι άσχετη με τα παλιοχώραφα που αποκτά με τις διαγραφές χρέους η Τρ. Κύπρου;

      • avatar
        Νεφέλη on November 1, 2016 - (permalink)

        Μα δεν μίλησα για αύξηση τιμών των ακινήτων.Σ’αυτή τη φάση που ακόμα υπάρχει ξεφούσκωμα της φούσκας,αδιάμφισβήτητο στοιχείο είναι η αύξηση των αγοραπωλητηρίων εγγράφων.

        • avatar
          xposure on November 2, 2016 - (permalink)

          The problem with the property tax was that constitutionally the state cannot tax you twice for the same thing. Therefore all the big honchos did not pay Tax anyway or payed the tax that was in their best interest(either the government tax or the municipal). Therefore the burden of the Tax rested once more on the weakest wheel who cannot afford legal councel on this issue, or the legal councel is not justified compared to the tax paid.

          • avatar
            The Invisible Hand on November 2, 2016 - (permalink)

            No doubt some big and small honchos did not pay their IPT, either because they were near-bust or for other reasons. This does not mean the tax is not owed or that it is unconstitutional: The constitution cannot save you from paying the IPT to the central government, the local tax to the municipality or local authority, the sewerage tax, where applicable, and the garbage collection, as well as fees for permits when building, stamp duty when acquiring and capital gains tax when you sell. Looking for a fancy lawyer to help you is a waste of money.

  2. avatar
    Xyz on October 31, 2016 - (permalink)

    ΑΞΙΟΣ!
    Άξιος κ. ´Ελληνα.
    Αχ αυτές οι εκλογές…
    Μυαλό δεν βάζουμε.
    Τελεία και παύλα. -

  3. avatar
    Anonymous on November 1, 2016 - (permalink)

    Πραγματικά διερωτούμαι γιατί ο κατά τα άλλα συμπαθής υπ. οικ. επιμένει ακόμα και σήμερα ότι «ούτε θέλουμε, ούτε ζητούμε, ούτε και υιοθετούμε την παραμικρή χαλάρωση στους δημοσιονομικούς στόχους».

    Αφού το πρωτογενές πλεόνασμα θα ξεπερνούσε το 3,5% και τώρα υπολογίζεται 2%…

    Λίγος σεβασμός στη νοημοσύνη μας δεν βλάπτει.

  4. avatar
    costas on November 1, 2016 - (permalink)

    Είναι ανακουφιστικό νά διαβάζεις άθρα τα οποία είναι γραμμένα με απλά λόγια, χωρίς συνθήματα και κλισέ, αλλά ταυτόχρονα και να είναι προιόν σοβαρής μελέτης.
    Εγώ αυτό που αποκομίζω είναι ότι ο Υπ. Οικονομικών τα βάζει με την ΕΕ γιατί του λένε αυτό που δεν θέλει να ακούσει. Χρησιμοποιεί ένα ισοπεδοτικό ύφος, το οποίο στηρίζεται σε συγκεκριμένη μόνο πληροφόρηση. Δηλαδή με άλλα λόγια πράττει πολιτική.
    Παρόλο που πραγματικά ανακουφίστηκα με την μείωση και κατάργηση του φόρου ακ. ιδιοκτησίας, τώρα αμησυχώ για τις ενδεχόμενες μετέπειτα συνέπειες.

  5. avatar
    Κυράκος on November 2, 2016 - (permalink)

    Βρίσκω τα επιχειρήματα του κ΄ Έλληνα παρόλο ατεκμηρίωτα πειστικά.
    Δυστυχώς σ’ αυτό τον τόπο σημασία έχει η καρέκλα και η εξυπηρέτηση των κομματικών πελατών.

  6. avatar
    xyz on November 2, 2016 - (permalink)

    Αγαπητέ κ. Έλληνα,
    Χρησιμοποιώντας λίγη φαντασία θα μπορούσαμε να μεταφέρουμε τις επισημάνσεις του άρθρου σας σε ένα άλλο «τοπίο», ένα άλλο «περιβάλλον» μέσα στο οποίο θα κληθούμε να ζήσουμε με την λύση της ΔΔΟ όπως αυτή συζητείται τώρα.
    Δεν εννοώ να μετατρέψετε τη Stockwatch σε πολιτικο-κομματικό forum, ούτε σε ακαδημαϊκό.
    Με αντικειμενικότητα, θα μπορούσε, με τη μέθοδο της αφαίρεσης, να απομονώσουμε τις βασικές αρχές που πρέπει να διέπουν μια οικονομικά πετυχημένη Ομοσπονδία η οποία θα είναι και μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης (νομίζω η Γερμανία είναι τέτοια): οι διαδικασίες λήψης αποφάσεων, το επίπεδο της δομής του κράτους για τη λήψη αποφάσεων, γενικά η οικονομική διακυβέρνηση, έσοδα (φορολογικά) και δαπάνες προϋπολογισμού, μέθοδος κάλυψης τυχόν δημοσιονομικών ελλειμάτων, οικονομικές υποχρεώσεις Ομοσπονδιακού (κεντρικού κράτους/ Federal state) και Ομόσπονδων (συνιστώντων κρατών/ federated states).
    Θα μπορούσε για παράδειγμα το ένα από τα δύο Ομόσπονδα Κράτη, μέσω του Ομοσπονδιακού Κράτους, να είναι έρμαιο των αποφάσεων του άλλου Ομόσπονδου Κράτους;
    Θα ήθελα να σας παροτρύνω να γράψετε κάτι πάνω σε αυτό το θέμα.
    Για περισσότερη αντικειμενικότητα, ας υποθέσουμε ότι δεν είναι στην Κύπρο που θα εφαρμοστεί αλλά π.χ. στη Γαλλία. Για ευκολία, να υποθέσουμε ότι οι πολιτικές πτυχές, το περιουσιακό, το εδαφικό, θέματα ασφάλειας, κ.λπ. έχουν όλα επιλυθεί και δεν υφίστανται. Επίσης να υποθέσουμε ότι η νέα Γαλλική Ομοσπονδία θα είναι διζωνική δικοινοτική. Στο ένα Ομόσπονδο Κράτος θα ζουν οι Γάλλοι και στο άλλο θα ζουν Γαλλομαροκινοί αλλά και σκέττοι Μαροκινοί που αφίχθησαν πρόσφατα. Και η Γαλλία έχει ζητήσει τη συμβουλή μας για τις θεμελιώδεις οικονομικές αρχές που πρέπει να διέπουν το ομοσπονδιακό σύστημα που θέλει να υιοθετήσει. Τι θα τους συμβουλεύαμε;
    Αν κάτω από ένα τέτοιο ομοσπονδιακό σύστημα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή «κτυπήσει το καμπανάκι», ποια οντότητα, ποιος υπουργός του νέου ομοσπονδιακού κράτους της Γαλλίας, θα τρέχει για την αναγκαία οικονομική προσαρμογή;
    ——————————–

    • avatar
      xposure on November 2, 2016 - (permalink)

      And here we go again. The principle should be based on the fact that every one is human, whether he is Marokan or French. Any solution should strengthen the common values of the two/three populations so that in time they become one and are separated by few and negligible differences. Whether some believes in a God named Christ/Budha/Allah/Elohim/Adonai/None should not make a difference. Another important binding factor is the use of a common language. Something that the EU has blatantlty failed in its grandiose experiment. Without common language there is no labor mobility, and without labor mobility there is no exchange of ideas and synergies required to build a true state. Another important outcome of this common language is the ability to have common schools , which will reinforce common values and provide the required drive for long term prosperity as a united state comprised not of marokans or french but of humans with common value and common fate.

  7. avatar
    Xyz on November 2, 2016 - (permalink)

    Αγαπητέ xposure,
    Το μοντέλο που προτείνεις, μού θυμίζει τη βάση πάνω στην οποία κτίστηκαν οι ΗΠΑ (americanization) και βάλε.
    Θεωρείται η προτεινόμενη λύση στην Κύπρο (ή αυτό που περιγράφω με παράδειγμα τη Γαλλία) ότι έχει την παραμικρή σχέση με το μοντέλο των ΗΠΑ;
    Πουθενά στον κόσμο δεν υπάρχει τέτοιο ον σαν κίαυτό που συζητούμε.
    Δεν υπάρχει προηγούμενη εμπειρία της ανθρωπότητας σε κάτι τέτοιο. Κανείς δεν ξέρει. Γίαυτό και χρειάζεται ιδιαίτερη μελέτη.
    ——————–

  8. avatar
    Antonis Ellinas on November 3, 2016 - (permalink)

    Ευχαριστώ για τα χρήσιμα σχόλια. Κάποιες σύντομες απαντήσεις:

    @Νεφέλη: Δεν έχω υπόψη μου στοιχεία που να δείχνουν ότι μετά τη μείωση/κατάργηση του φόρου, άλλαξε κάτι στην αγορά ακινήτων. Αν η πολιτική απόφαση είναι να επιστραφούν €50 εκ. φόρων, το ερώτημα είναι αν αυτός είναι ο πιο οικονομικά παραγωγικός και κοινωνικά δίκαιος τρόπος να γίνει. Δεν έχω πειστεί ότι είναι.Κρίνω ότι το ίδιο ισχύει και για τις αυξήσεις μισθών στο δημόσιο.

    @Επιλήσμων: Νομίζω η αναφορά σου σε εύνοια μεγαλοντεβέλοπερς και τραπεζών ενισχύει τα επιχειρήματα κατά της συγκεκριμένης ρύθμισης. Άλλωστε, αμφότεροι έχουν ενισχυθεί ποικιλοτρόπως από το κράτος (π.χ. αύξηση συντελεστή δόμησης κατά 10%, κατάργηση μεταβιβαστικών τελών, απαλλαγή ΦΚΚ για αγορές ακινήτων μέχρι το τέλος 2016, κτλ.), σε κάποιες περιπτώσεις με σκανδαλώδη τρόπο που παραπέμπει σε στήριξη των φορολογούμενων στους μετόχους των τραπεζών (π.χ. απαλλαγή ΦΚΚ σε περιπτώσεις αναδιαρθρώσεων, κτλ.).

    @xposure: Tα στοιχεία που δόθηκαν στη βουλή πριν λίγο καιρό δείχνουν ότι υπάρχουν κάποιες διαφορές στο ποσοστό πληρωμής του φόρου από μεγάλους (73%) και μικρούς (83%), αλλά κρίνω ότι δεν είναι τόσο μεγάλες που να δικαιολογούν τη γενίκευση σου ότι “all the big honchos did not pay Tax any way or paid the tax that was in their best interest (either the government tax or the municipal tax).”

    @Κυράκος, για «ατεκμηρίωτα» επιχειρήματα: Tα περί δημοσιονομικής χαλάρωσης έχουν τεκμηριωθεί εδώ: http://blog.stockwatch.com.cy/?p=2824 . Το άρθρο/blog μου για τη Κομισιόν παραπέμπει με linksστις πρωτογενείς ή δευτερογενείς πηγές. Αν χρειάζονται και υπάρχουν άλλα τεκμήρια, θα ήταν χρήσιμο να γίνουν πιο συγκεκριμένες αναφορές για να βοηθηθεί η συζήτηση.

    @xyz: Ενδιαφέρουσα η πρόκληση αλλά νομίζω τα οικονομικά προβλήματα μιας χώρας δεν άπτονται – τόσο απλά – στο αν είναι ενιαίο ή ομόσπονδο κράτος. Είναι βαθύτερα. Και η οικονομική «επιτυχία» δεν μπορεί να είναι το μόνο κριτήριο αξιολόγησης μιας πολιτείας. Ίσως είναι, πάντως, ενδιαφέρουσα η παρατήρηση ότι τα κράτη της ΕΕ που χρειάστηκαν στήριξη του ΔΝΤ ή/και της ΕΕ τα τελευταία χρόνια (Ελλάδα, Ιρλανδία, Πορτογαλία, Κύπρος στην ευρωζώνη) και (Ουγγαρία, Λετονία εκτός ευρωζώνης) είναι ενιαία, όχι ομόσπονδα.

    • avatar
      xyz on November 3, 2016 - (permalink)

      Μα δεν είπα το αντίθετο.

    • avatar
      Νεφέλη on November 3, 2016 - (permalink)

      Κύριε Ελληνα,φαίνεται ότι με το Χάσικο είστε στο ίδιο μήκος κύματος.Σήμερα άδειασε τον υπ.Οικονομικών,υποστηρίζοντας επαναφορά του φόρου ακίν. περιουσίας.Μα δεν είχα καμία αμφιβολία περι τούτου.Δεν γίνεται να προσλαμβάνεις ξαφνικά 3000 οπλίτες και 500 αστυνομικούς και πυροσβέστες,καθώς και να σταματάς τις όποιες μνημονιακές αποκοπες των δημοσίων,χωρίς κόστος.Αρα επαναφορά φόρων,πολύ ευφάνταστη πολιτική!

      • avatar
        Νεφέλη on November 3, 2016 - (permalink)

        Oμως,πραγματικά με εκπλήττει το γεγονός ότι επιμένετε σε φορομπηχτικές παρεμβάσεις,που αν μη τι άλλο στραγγίζουν απο ρευστότητα την αγορά.

        • avatar
          Νεφέλη on November 8, 2016 - (permalink)

          Σημερινή είδηση εδώ στο Stockwatch. Η JCC ανακοίνωσε μείωση κατά 8% στη χρήση πιστωτικών καρτών τον Οκτώβρη 2016,σε σύγκριση με το 2015.Και το αποδίδει στο ότι εφέτος πληρώθηκε μόνο το 25% της φορολογίας ακινήτων.Αυτό τί σημαίνει κύριε Ελληνα;Σημαίνει ότι ο κόσμος δανείζεται,διότι δάνεικά λεφτά είναι η χρήση πιστωτικής κάρτας, για να πληρώσει το κτηματικό φόρο.Αρα τα στερεί απο το παζάρι.Τόσο απλά φίλε Μ.

    • avatar
      Νεφέλη on November 5, 2016 - (permalink)

      Κύριε Ελληνα,λυπάμαι που επανέρχομαι,αλλά επειδή διερωτηθήκατε ποιό στοιχείο μπορεί να είναι δείκτης ανάκαμψης της αγοράς ακινήτων,δέστε σήμερα το Φιλελεύθερο στη σελίδα 10. Αύξηση πωλήσεων 32%,το πρώτο 10μηνο.Αυτό μπορεί οφείλεται και στο ότι η απόκτηση ακινήτου δεν θα συνεπάγεται και το ετήσιο χαράτσι του φόρου.

  9. avatar
    Erol Riza on November 3, 2016 - (permalink)

    Mr Ellinas’ running comments on the the performance of the government, and on this occasion the Minister of Finance fiscal stance, reminds one of the saying that the one who is not on the dancing floor can offer a lot of advice on how to dance. I have no doubt that Mr Ellinas has a full appreciation of the financial dislocation the Eurogroup’s decision to resolve Laiki and bail in Bank of Cyprus but it beggars belief that he does not see the fact that the Minister’s, and the government’s commitment to restoring credibility, have produced the desired results. Irrespective of what the EU Commissioners suggest, and their words must not be deemed to be the gospel truth, Cyprus has confounded all the skeptics.

    The Cyprus government was able to tap the international markets as a result of the improved image of financial management and the trajectory of debt; it is not an essential policy that the debt should reach 60% of GDP; would be good if Mr Ellinas told us how many eurozone countries have achieved this target! The Minister has had to tighten spending and raise taxes over the last three years and it is not unwise to loosen prudently fiscal policy stance so long as these are not structural changes as the former government did. The biggest problems of the government are probably the reform of the civil service which has enjoyed unheard off privileges and high salaries relative to the private sector as well as the problem of ageing and healthcare. The problem of ageing is a pan European problem and it impacts the pensionable age and contributions by members. These two problems are a clear and present danger.
    However, the issues of healthcare and pensions are issues which a government that does not control Parliament will struggle to get reform since ahead of the Presidential elections there is party politics in the way. These two have to be addressed as they are structural reforms that cannot be left to pure politics.
    The suggestion by Mr Elias that the government should focus on fiscal measures that are directed to more productive sectors and socially beneficial sectors shows that the relics of past mistakes have not been digested. The government can provide the framework and favourable environment for the private sector to invest or to attract investment from overseas. It is not for the government to spend on what it deems to be the productive sector unless it is infrastructure. As for socially beneficial projects I would agree if this was to build new and modern state owned hospitals or to provide better infrastructure for care of the elderly not for consumption as the previous government provided in the form of handouts.

    • avatar
      Savvakis C Savvides on November 3, 2016 - (permalink)

      Erol,

      It is really not very useful to criticize without any real arguments for what you stand for, which to me, is really not very clear from what you are saying.

      Cyprus suffers from an extreme case of balance sheet recession. Our private debt is unprecedented. Pretending that that there is no problem and that this can be fixed through monetary policy (which in any case is outside our control as a country) and structural reforms alone is myopic and at the very least, a mere wishful thinking. I think we are already en-route towards a very severe debt deflation recession and not doing anything about it because “we have to avoid a deficit at all costs” will only make things a lot worse and the recovery less likely to come any time soon. It took Japan 25 years to realize this and come out of it!

      I recommend you read the books from Richard Koo “The Holy Grail of Macro Economics” and his latest one on “Escape from Balance Sheet Recession”. For those who prefer to get the gist of what he is say by not reading the books, here is a video link of a presentation he made:

      https://www.youtube.com/watch?v=8YTyJzmiHGk

      • avatar
        Erol Riza on November 4, 2016 - (permalink)

        Savva,
        I was merely stating that it is time that in Cyprus some give some praise to the government for its achievements given what you and I know was a very severe financial dislocation that was imposed on Cyprus by the Eurogroup.
        If some fiscal relaxation has been introduced it has does not mean a departure from final prudence which has characterised the government and the Commission was wrong to make an issue of this.
        I really do not think this is the forum to explain to you what I stand for as you know my views. It is high time though that we should praise the Minister of Finance as he has steered the public finances with a prudent and balanced approach. It cannot be the case that rating agencies upgrade Cyprus’ rating and in Cyprus for some it is not good enough; today now the EBRD predicts that the economy is doing much better than expected.
        The question of balance sheet cannot be solved by the government and I am fully in agreement with the Minister when he says that we do not need more debt but more foreign direct investment. Once there was no bad bank, or AMC, set up as you very well know the question of debt was going to take time to be resolved as banks have to operate in a very hostile environment and the Laws passed by Parliament have watered down the efficacy of foreclosure. The banks have improved NPL management and this will take time.
        Lastly, the reforms which the government had wished have been undermined by a Parliament which places party politics above than making the economy more competitive.

  10. avatar
    Antonis Ellinas on November 3, 2016 - (permalink)

    @ Erol Riza: I mostly agree with your last points and yes, I would also prefer investments in hospitals or infrastructure instead of handouts, if a government thinks that it is necessary (for its own political reasons) to loosen its fiscal stance.

    Your point that “It is not for the government to spend on what it deems to be the productive sector” would make more sense if it was made with regards to the huge tax and other subsidies granted to the development/construction sector.

    Your point that “The suggestion by Mr Ellinas that the government should focus on fiscal measures that are directed to more productive sectors and socially beneficial sectors shows that the relics of past mistakes have not been digested” contradicts your subsequent point about hospitals or infrastructure projects.

    • avatar
      Επιλήσμων on November 3, 2016 - (permalink)

      Your objection – I will not say resentment – towards the development/construction sector, or the benefits granted to them by the government, is related, I assume, to the “big” known names. From a social and/or ethical point of view in this respect I agree with you. On the other hand, I accept that, at least for the time being, it is a necessary evil…for obvious reasons.

    • avatar
      Erol Riza on November 3, 2016 - (permalink)

      The incentives granted to the real estate sector have been quite beneficial in various ways which are not apparent. The foreign investors who have invested can cherry pick where they invest as you know and having tax incentives for a sector that has been providing multiplier effects for many years is not such a bad idea. It has furthermore enabled some large borrowers, who had very big NPLs, to restructure their debts and improved the soundness of the banking system. Moreover, the real state sector has stabilised property prices and helped foreign investment in Cyprus. You only have to recall what the shape of the sector and the economy were three years ago to fully appreciate the progress achieved, something which the rating agencies have noticed.

      As for socially beneficial largesse from government you should have been more specific in your article as in Cyprus, over the years, these have been deemed to be cash handouts. I correct myself if this is what you meant but best to be specific about what government should be doing.

      • avatar
        Μ on November 4, 2016 - (permalink)

        Mr Riza,

        The government incentives contribute to creating real estate bubbles; hence any possible benefits are minuscule in comparison with the disaster that follows once the bubble bursts. There are many other sectors that deserve support. This country can become something more than a European passport seller. We can invest in sectors that underpin long-run growth such as education, research and healthcare in order to be able to attract students or medical tourism.

        With respect to your comment regarding the “Eurogroup decision”, I am sure you appreciate the financial consequences of a bail-out, namely an unsustainable government debt followed by draconian taxes (the immovable property tax was certainly not a draconian tax) and spending cuts. The “Eurogroup decision” was beneficial for the prospects of the current and future generations and detrimental to a limited number of persons.

        • avatar
          Erol Riza on November 4, 2016 - (permalink)

          M
          I beg to disagree with your view of the bail in. In fact it may be proved to have been illegal since there was no EU directive in place at the time and the EU forced the Cypriot government to pass a law to implement the bail in by making the financing conditional on the law being passed. This is another matter. The question is whether a few billion more to save Laiki and not to bail in BoC were sufficient to stabilise the banking system. The bail in did not distinguish between provident and pension funds which the EU subsequently excluded from the Directive. It was an action which could have been averted had the new government been given time to consult with Parliament and imposed under the threat of the ECB that they will stop ELA. It was the preferred solution which according to some German politicians would have meant the Russians depositors would save the Cypriot banks. In my humble opinion it was an unprecedented action to punish a small country; they would not dare do this to Italy.

          As for your suggestion for other investments by all means I would very much agree but do tell us how may of these are financially viable and are missing some Government support. I think where the Government has been able in some projects to provide sufficient incentives this is evident. And where is the equity to complement the funding? We all want fancy projects and I have no doubt you are right about the sectors you suggest but we need to see some walk the talk. What is you propose the government should do which is missing in the form of incentives and give s the empirical evidence that these have succeeded in other countries like Cyprus.

          My original comment was to explain that we cannot always be treated by EU officials with disrespect and to accept their comments without reaction. Just to remind some the Swedish EU Commissioner during the crisis of Cyprus was quoted as saying that “the Cypriots ave beaches and banks and they will be left with beaches”. I hope he has eaten humble pie! The Minister in my view was right to explain the fiscal relaxation was not a departure of fiscal prudence and we do not need a running comment from EU officials on every action the government takes. We are not in a fiscal union!

        • avatar
          Επιλήσμων on November 4, 2016 - (permalink)

          The real estate bubble of 2008 (2006-20010) was not created by government incentives but by the Banks’ irresponsible lending and of course the greed of the Cypriots, just like the stock-exchange bubble.

          I agree that there are many other sectors that merit and should be targeted for incentives and support, e.g the ones you mention, plus winter tourism (certainly not summer tourism which could become the next bubble)..

          • avatar
            Erol Riza on November 4, 2016 - (permalink)

            As usual we have a meeting of minds :)
            The banks’ former management which had to lend all those billions of deposits which the IBUs were bring in. I think you will find that banks have destroyed wealth so we should not readily demonise the borrowers; everywhere it was the banks which made the mistake of lending in the first place.
            Bail in has been used in the UK and Portugal but the creditors, the holders of bonds, not the depositors were punished. So there are cases where bail in may be OK but not when it destroys the fundamental assumption of the integrity of depositors money, or as in the case of Greece, when Mr Draghi said that it would be harmful and counterproductive to bail in SME deposits. So there you are from the horse’s mouth as they say!

        • avatar
          A on November 6, 2016 - (permalink)

          “The government incentives contribute to creating real estate bubbles; hence any possible benefits are minuscule in comparison with the disaster that follows once the bubble bursts.”

          Well, sometimes they do and sometimes they don’t. In the case of Cyprus, the story is one of foreign capital finding its way onto banks’ liability structure, bankers not knowing exactly where the positive NPV projects to accommodate that capital were, funded and created the real estate bubble as the “obvious” first step, and started acquiring foreign assets as the next best. You may argue that the supervision regime of the CBC could have done better monitoring those activities, but government incentives do not appear to have been the main culprit here. If you were making a general reference to the U.S. subprime crisis, that’s still an unresolved issue (but you can always find an academic paper arguing for one side of the story or the other).

          “There are many other sectors that deserve support. This country can become something more than a European passport seller. We can invest in sectors that underpin long-run growth such as education, research and healthcare in order to be able to attract students or medical tourism.”

          I maintain some personal doubts as to whether Cyprus needs more homegrown research, but at the very least we need to start incorporating research findings in our policies. But agreed with your overall point, what kind of a modern economy designates real estate (or passport selling for that matter) as its engine of growth?

          “With respect to your comment regarding the “Eurogroup decision”, I am sure you appreciate the financial consequences of a bail-out, namely an unsustainable government debt followed by draconian taxes (the immovable property tax was certainly not a draconian tax) and spending cuts. The “Eurogroup decision” was beneficial for the prospects of the current and future generations and detrimental to a limited number of persons.”

          There is no evidence that bail-ins are uniformly superior to bail-outs. Nor is there evidence that the unequal distribution of losses and abrupt nature of their occurrence that is typically imposed by a bail-in is, in a macro sense, more beneficial in the long-run for government finances and growth. You can always cite one banking model or another and talk about agency problems, but the economy is much richer in complexity than the moral hazard stories that bail-in proponents usually present as evidence for its superiority as a policy instrument.

          That said, I am not against bail-ins, particularly when the extent of the losses can overwhelm a government’s debt capacity. A mixture of a carefully executed combination of the two — cast a wider net across banks based on interest rate differentials on deposits, don’t go deep enough to wipe out firms’ working capital, cover the shortfall with a bailout, execute the bailout after losses have been fully revealed and fully absorbed by equity holders and unsecured bondholders, etc… — would have been my preferred way to tackle the banking crisis in Cyprus.

          Furthermore, I am also of the opinion that if a government policy aims to revive a troubled sector, and this goes back to the real estate discussion, then the government should benefit directly from that recovery. And not just in a tax sense. With some clever financial engineering, the government can take a senior position in some of the troubled firms’ capital structure, with convertibility clauses to allow it to benefit from the upside of the investment once that materializes. The Capital Purchase Program in the U.S. (preferred stock + warrants) is a good example of how to benefit from the recovery associated with a bailout.

          • avatar
            Erol Riza on November 6, 2016 - (permalink)

            A
            I find myself in agreement with most of your comments. I would only add two points. The idea of having a government supported bad bank was consistent with your suggestion but instead of a senior position the maximum benefit would have been for the government to have a junior position and have an EU, or other similar agency to guarantee or take the senior position; this is the essence of the Italian deal as the government will provide the guarantee. No one would have accepted the Cyprus government guarantee at the time so we did need a credible agency such as KFW or IFC. This Real Estate Investment bank could have facilitated the transaction but as you know the political elite killed the idea at its genesis when it was feasible to set up such a bank. After the BRRD Directive this was not feasible and yet some politicians were suggesting the set up even recently
            As for the efficacy of bail in, and why this should never have been proposed by the Eurogroup, is for the reason you cite; the losses should be incurred by the shareholders and unsecured bond holders. Well BoC did not have enough bond holders and they went for depositor’s money. This was wholly wrong and historians will prove the action of the Eurogroup on a small island was not only unfair but possibly illegal. In order to show how superficial the Eurogroup was we need to ask the question what if Parliament had approved the one off levy on deposits of 6.75% and 9.99%? This was the saddest irony of Parliament choosing to close one bank and bail in the largest bank and not accepting that a one off levy would have meant less losses for the depositors they tried to protect!

  11. avatar
    Μ on November 8, 2016 - (permalink)

    Thank you all for your views on my comment.

    Mr. Riza,

    I am afraid that your argument regarding the legality of the Bail-in, is not valid. The Bail-In was materialized pursuant to national legislation, as there was no EU Directive in force at the time, which is absolutely acceptable. Furthermore the BRRD is a Minimum Harmonization Directive, which means that the member States can exceed the minimum threshold provided by the specific Directive and introduce national provisions that go beyond the minimum requirements of the BRRD.

    Επιλήσμων, Mr. Riza and A,

    With regard to the government incentives, I was referring to the excitement and/or distortions that can be created by such policies. It was a general comment. It might not be completely irrelevant to the case of Cyprus though. I agree with you that the main culprits were the Banks and the CBC, but in addition to their failure, certain enduring government policies could have fuelled and/or maintained the demand for real estates (including the foreign demand), namely, the incentives provided to foreign “investors” in order to buy overpriced houses, the interest rate subsidies and principal allowances, provided to certain categories of the population etc.

    A and Mr. Riza,

    I didn’t say that Bail-Ins are uniformly superior to bail-outs. I was particularly referring to the case of Cyprus, where the capital shortfall of the banks was gigantic in comparison with the GDP of the country. There is no doubt that the government would have introduced draconian taxes and spending cuts in an effort to service an unsustainable debt that would have dragged the entire country into recession for many years. In my view the current situation proves that the bail-in was the right choice in our case.

    • avatar
      Erol Riza on November 8, 2016 - (permalink)

      Dear M
      I would agree with you with regards to the issue of the bail in if the House of Representatives passed the legislation with due consultation of all the stakeholders, as every sensible Parliament does, and willingly votes the proposed legislation into national Law This was not the case with the bail in with little time given to discuss and assess the unintended consequences of the bail in, not least the bail in of provident funds which were subsequently exempted by EU Law.
      I do not think you or I can determine the legality of the Bail in legislation; only the European courts will determine this as it is a matter of EU Law and not just Cyprus Law. If the House passed the Law as condition for getting the financial assistance it begs the question if this was right and within the EU Law.
      I think we should rest the case and leave lawyers sort this one out as I am not a lawyer and merely an informed observer.

  12. avatar
    kax on November 8, 2016 - (permalink)

    Regarding the legality of the bail-in I would like to remind all a somewhat similar case was the AIG rescue in which the Government in order to rescue AIG took 80% of the company.Hank Greenberg the main shareholder sued and won in court but was awarded zero damages.It was ruled the Government had acted illegally but if it had not intervened AIG would go bankrupt and the shareholders would lose everything.I think the same was the case in Cyprus.Two banks were saved from bankruptcy,perhaps illegally but without the government intervention the two banks would go bankrupt and everybody would be worse off.I note the Laiki shareholders complain about the Greek depositors being excluded and that the provident funds and some other groups were given preferential treatment but I feel they will be unbable to prove in court they would have been better off under any other scenario.

    Whetrher it was our Government,EU,ECB ,the Eurogroup or I don;t know who else is responsible for the bail-in the end result is the same.There will be no compensation for the bail-in.This is of course unfair as other banks with similar problems were too small and were not detected by the “radar” while the cooperatives were bailed out with taxpayers money.

    Depositors,bondholders and shareholders alike can only seek damages from the banks and their directors.

    • avatar
      Επιλήσμων on November 9, 2016 - (permalink)

      kax,
      Συμφωνώ με το καταληκτικό σου σχόλιο (τελευταίες 2 παραγράφους).
      Αυτό που έχω να πω σε όλους εμάς που έχουμε υποστεί οικονομική ζημιά από τις αποφάσεις του Eurogroup etc, και το bail in, το δανείζομαι από την Κ. Διαθήκη (Πράξεις ΚΣΤ΄14) “…σκληρόν σοι προς κέντρα λακτίζειν”.
      Δλδ. …είναι οδυνηρό να κλωτσάς πάνω σε καρφιά. Και η σημασία του μεταφορικά – “…είναι οδυνηρό και χάσιμο χρόνου να εναντιώνεσαι σε αυτόν που είναι ισχυρότερος σου και κατέχει την εξουσία”.

  13. avatar
    Επιλήσμων on November 17, 2016 - (permalink)

    Ο ΥπΟικ επιμένει ότι η Κομισιόν έχει λάθος και ότι υπάρχει πρόβλημα με την μεθοδολογία που χρησιμοποιά η Κομισιόν. Ο ίδιος επιμένει ότι το έλλειμμα θα είναι οριακό, 0.4% και επομένως αμελητέο.
    ?

Leave a Reply

Note: XHTML is allowed. Your email address will never be published.

Subscribe to this comment feed via RSS