Skip to content

11-7-11: Το ενεργειακό μας μέλλον

Posted by (Regular StockWatch Contributor) on July 29th, 2011 - 28 Comments
avatar
Ας δούμε τα πράγματα λίγο διαφορετικά.  Σε μια μέρα λύσαμε ένα πρόβλημα που οι Ευρωπαϊκές χώρες ελπίζουν να λύσουν μέχρι το 2020.

 

Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΗΕ έχουμε ως χώρα πολύ αναποτελεσματικό «περιβαλλοντικό μεταβολισμό».  Δηλαδή, ικανότητα μετατροπής φυσικών πόρων σε βελτίωση του βιοτικού επιπέδου.  Με κατανάλωση 21 t/cap/yr (τόνων ανά κεφαλή ετησίως) είμαστε σχεδόν στο διπλάσιο από ότι δικαιολογεί το κατά κεφαλή εισόδημα.  Με τη μείωση της παραγωγής ενέργειας στο μισό και καταστροφή 17% του ΑΕΠ περάσαμε στην ομάδα των αποτελεσματικών χωρών.Όχι, δεν αστειεύομαι.  Oι αναφορές στην υποσημείωση τεκμηριώνουν την τάση.  Θέλω όμως να στρέψουμε την προσοχή σε κάτι άλλο.

Μας δίνεται η ευκαιρία να χαράξουμε σύγχρονη ενεργειακή πολιτική, με όραμα και προοπτική.

Η ΕΕ έχει ενεργειακό στόχο το 20-20-20.  Δηλαδή, βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας κατά 20% και αύξηση χρήσης ανανεώσιμων πηγών κατά 20%, μέχρι το 2020.  Βελτιώνοντας την αποδοτικότητα εξοικονομούμε 200Mwatt, προσθέτοντας ανανεώσιμες πηγές εξοικονομούμε άλλα 200.  Μας υπολείπονται λοιπόν 100 από αυτά που χάσαμε στο Βασιλικό.  Αυτά τα εξασφαλίζουμε ήδη με τη βοήθεια της Ελλάδας και του Ισραήλ.  Αποφεύγουμε έτσι εξαρτήσεις από τα κατεχόμενα.  (Ορθολογικοί οι χειρισμοί του κ Μαυρομμάτη, δεν μπορεί όμως να εξαρτόμαστε ενεργειακά από τα κατεχόμενα για μεγάλο διάστημα).

Βεβαίως δεν θα πετύχουμε τους ευρωπαϊκούς στόχους σε λίγους μήνες.  Αυτό το αναγνωρίζουμε.  Όμως ΤΩΡΑ είναι η κατάλληλη στιγμή να σχεδιάσουμε ενεργειακή πολιτική που θα λύνει αφενός το άμεσο πρόβλημα, αλλά θα στοχεύει στο μακροπρόθεσμο κοινό καλό.

Η Κύπρος εξαρτάται 100% από εισαγόμενη ενέργεια.  Αυτό είναι βαρίδι στην κυπριακή οικονομία.  Δημιουργεί αβεβαιότητα κόστους και ενεργειακής ασφάλειας.  Μείωση της εξάρτησης θα έχει πολλαπλασιαστικά οφέλη στην οικονομία.  Και στο περιβάλλον.  Tα εναλλακτικά συστήματα παραγωγής βελτιώνουν την ενεργειακή μας ασφάλεια.

Πώς θα τα επιτύχουμε; Με τον κατάλληλο σχεδιασμό φορολογικής πολιτικής: H φορολόγηση να καθορίζεται περισσότερο από την κατανάλωση ενέργειας και λιγότερο από την εργασία.  Οι δείκτες της Κύπρου είναι σε αυτό τον τομέα από τους χειρότερους στην ΕΕ.  Χρειαζόμαστε επιθετικά μέτρα για να ενθαρρύνουμε τους πολίτες να επενδύσουν σε φωτοβολταικά και σε αιολική ενέργεια.  Τα χρήματα που θα πληρώναμε για πλήρη ανοικοδόμηση του Βασιλικού μπορούν να διοχετευθούν εν μέρη για επιδότηση ηλιακής και αιολικής ενέργειας.

Όλα αυτά απαιτούν νομοθετικές ρυθμίσεις και κυβερνητικά προγράμματα.  Χρειάζεται προσεκτική μελέτη των δημοσιονομικών επιπτώσεων, των ευρωπαϊκών οδηγιών.  Χρειάζεται διασύνδεση με πολιτικές σε άλλους τομείς: Δημόσια συγκοινωνία, γεωργία, τουρισμός.  Θα χρειαστεί αναμέτρηση με κεκτημένα.

Αν κάποιος από το πολιτικό κατεστημένο ή την κυβερνητική γραφειοκρατία απαντήσει «Τα έχουμε», τότε δεν καταλαβαίνει τη συζήτηση.  Βεβαίως έχουμε: Ημίμετρα που δεν δούλεψαν.  Αλλά ας απαντήσω θετικά: Βεβαίως έχουμε, αλλά οι συνθήκες μετά τις 11 -7-11 έχουν αλλάξει.

Θέματα ενέργειας είναι θέματα διεθνών σχέσεων.  Στην Τουρκία συζητούν ήδη την παροχή ρεύματος στην Κύπρο από πυρηνικό σταθμό που θέλουν να κατασκευάσουν στη Μερσίνα.  Αξιοποιούν την κατάσταση για να προωθήσουν ένα αμφιλεγόμενο έργο: Κατασκευή πυρηνικού σταθμού σε σεισμογενή περιοχή.  Η προσφορά των Γερμανών για βοήθεια έπρεπε να γίνει από εμάς αποδεκτή.  Την αντιμετωπίσαμε στενόμυαλα, με καθαρά οικονομικά κριτήρια.  Κακώς.  Οι Γερμανοί είναι πρωτοπόροι στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.  Θέλουν τη συνεργασία μας, χρειάζονται ηλιοφάνεια και επιζητούν προσβάσεις στη μέση ανατολή.  Πως θα γίνουμε ευρωπαϊκό προπύργιο στην ανατολική μεσόγειο χωρίς ευρωπαϊκές συνεργασίες!

Υπάρχει ελπίδα να τα καταφέρουμε; Υπάρχει ακόμη ελπίδα, κ. Πρόεδρε.

Ζητείστε από εμπειρογνώμονες να ετοιμάσουν συγκροτημένη Ενεργειακή Πολιτική 2011-2012-2020.  Γιατί 2012 και όχι 2013; Διότι τα προβλήματα έχουν το δικό τους ρυθμό, δεν κινούνται όλα σε ρυθμούς εκλογών.

Εγώ γνωρίζω ότι δεν γνωρίζω εις βάθος αυτά τα θέματα.  Γνωρίζω όμως ότι υπάρχουν λύσεις που δούλεψαν καλά στη Γερμανία και Κίνα.  Δουλεύουν ακόμη καλύτερα σε μικρότερες κλίμακες.  Γράφω αυτό το άρθρο για να γνωρίζετε και εσείς.  Θα σας έχει μάλλον υποβάλει εμπεριστατωμένο μνημόνιο και ο αρμόδιος υπουργός σας.  Αν και έχω κάποιες αμφιβολίες…

Γνωρίζω κάτι άλλο επίσης.  Ότι αυτοί που μας έφεραν σε αυτή την κατάσταση δεν μπορούν να χαράξουν ενεργειακή πολιτική με όραμα και προοπτική.  Δεν σας βοήθησαν να προλάβετε την κρίση.  Δεν θα δουν ξαφνικά τη μελλοντική προοπτική.

Γι΄ αυτό, κ. Πρόεδρε, να ρωτήσω κάτι.  Αν ήταν δικό σας το εργοστάσιο θα αφήνατε τον πρόεδρο του Συμβουλίου στη θέση του; Εγώ πάντως όχι.  Ίσως διαφωνείται.  Θα μου πείτε μάλλον ότι δεν γνωρίζω από πολιτική.  Έχετε δίκαιο.  Αν και για αυτό έχω τελευταίως κάποιες αμφιβολίες…

ΣΗΜ.: Στοιχεία από το UNEP (2011) Decoupling natural resource use and environmental impacts from economic growth, A Report of the Working Group on Decoupling to the International Resource Panel.  Fischer-Kowalski, M. Swilling, M. von Weizsäcker, E.U., Ren. Y. Moriguchi, Y., Crane, W., Krausmann, F., Eisenmenger, N., Giljum, S., Hennicke, P., Romero Lankao, P., SiribanManalang, A., Figure 2.6, και Περσιάνης, Μ.  Τουλάχιστον 17% του ΑΕΠ «έφαγε» η έκρηξη, Καθημερινή, 20 Ιουλίου 2011.

Ο Σταύρος Α. Ζένιος είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, πρόεδρος της Συνόδου των Πανεπιστημίων των Ευρωπαϊκών Πρωτευουσών

Ο Σταύρος Α. Ζένιος είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου στο Norwegian school of Economics, και senior fellow στο Wharton School, University of Pennsylvania. Διετέλεσε πρόεδρος της συνόδου των πρυτάνεων των Πανεπιστημίων των Ευρωπαϊκών πρωτευουσών (2007-2015) και πρύτανης του Πανεπιστημίου Κύπρου (2002-2010). Έχει δημοσιεύσει πέραν το 150 επιστημονικών άρθρων σε χρηματοοικονομικά και διοικητική επιστήμη. Βιβλία του έχουν μεταφραστεί στα κινέζικα και βραβεύτηκαν από την Αμερικανική Επιστημονική Εταιρεία Επιχειρησιακής Έρευνας. Το 2006 βραβεύθηκε με το Βραβείο Αριστείας της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Επιχειρησιακής Έρευνας. Απέκτησε διδακτορικό τίτλο από Princeton University (1986) και διετέλεσε επίκουρος καθηγητής και αναπληρωτής καθηγητής στο University of Pennsylvania.

Categories → Οικονομία

28 Comments
  1. avatar
    Γιώργος Δημητρίου on July 29, 2011 - (permalink)

    Αυτή την εισήγηση περίμενα να την ακούσω εδώ και μέρες.
    Ας δούμε αυτή την καταστροφή σαν μια ευκαιρία για να επενδύσουμε σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας
    Κάτι που έτσι κι αλιώς έπρεπε να γίνει κάποτε ! Ας γίνει τώρα !

    Και κάτι άσχετο
    Το είχα πει και σε προηγούμενο μου σχόλιο:
    Ας δημιουργηθεί μια πολιτική παράταξη από ακαδημαικούς ! Ο κόσμος θα την στηρίξει !

  2. avatar
    Nassos Paltayian on July 29, 2011 - (permalink)

    Sigharitira kirie Kathigita!

    Efhome oi igetes mas na kinithoun pros tin ikologiki katefthinsi, akolouthontas tin tasi oloklirou tou planiti kai na min prospathisoun tin anikodomisi allou enos ilektroparagogikou stathmou.

    Ofiloume na mazepsoume ta sintrimia mas kai na anasintahtoume kitazontas to mprosta, gia ena kalitero avrio.

    Megalepivolos o stohos horis amfivolia, alla opos ipate kai eseis…

    “Μας δίνεται η ευκαιρία να χαράξουμε σύγχρονη ενεργειακή πολιτική, με όραμα και προοπτική.”

    “Όμως ΤΩΡΑ είναι η κατάλληλη στιγμή να σχεδιάσουμε ενεργειακή πολιτική που θα λύνει αφενός το άμεσο πρόβλημα, αλλά θα στοχεύει στο μακροπρόθεσμο κοινό καλό.”

    “…αυτοί που μας έφεραν σε αυτή την κατάσταση δεν μπορούν να χαράξουν ενεργειακή πολιτική με όραμα και προοπτική.”

    Me ta sosta atoma, skliri doulia, organosi, sinesi, synainesi kai meletimenes kiniseis OLA ine efikta.

    Me liga logia ta panta ine sto heri mas.

  3. avatar
    kax on July 29, 2011 - (permalink)

    Κύριε Ζένιο
    Ξεκινώ από το τελευταίο που λέτε για τον επαναδιορισμό του Προέδρου του Συμβουλίου της ΑΗΚ και το προχωρώ λέγοντας ότι τον επόμενο σταθμό δεν πρέπει να είναι η ΑΗΚ που θα τον κάμει.Αν δεν μπορεί μόνη της χωρίς να αυξήσει τις τιμές ας έρθουν άλλοι,πιό παραγωγικοί παίκτες από το εξωτερικό.Γιατί να μιλούμε για δις που θέλουμε να ξανακτίσουμε το Βασιλικό?Ας προκηρύξουμε προσφορές κι όποιος θέλει και μπορεί να κοπιάσει να πληρώσει και να παράξει ρεύμα.
    Εγώ και φαντάζομαι η πλειοψηφία των επιχειρηματιών ζημιώνει από τις διακοπές ρεύματος.Οι ίδιοι οι υπάλληλοι της ΑΗΚ δεν πρέπει να χάσουν μεγάλο μέρος του μισθού τους αν η Εταιρεία τους έχει οικονομικές δυσκολίες και δεν έχει πρόσβαση σε δάνεια για να τους πληρώσει?Στο κάτω κάτω ας δανειστούν από τα Ταμεία Προνοίας τους.Αν μια οποιαδήποτε εταιρεία υποστεί ζημιά,ανεξαρτήτως ποιός φταίει,χάνουν και οι υπάλληλοι,οι οποίοι σχεδόν πάντα δεν φταίν.Δεν βλέπω γιατί να υπάρχει διαφορετική αντιμετώπιση και ενώ βεβαίως αντιλαμβάνομαι την ανάγκη να εξοικονομηθεί ρεύμα το θεωρώ προκλητικό να βγαίνουν οι διάφοροι αρμόδιοι και να λεν ότι φταιν οι καταναλωτές για τις διακοπές διότι δεν κάνουν αρκετές εξοικονομήσεις.
    Επίσης η ΑΗΚ δεν εξάντλησε τις δυνατότητες να πάρει ρεύμα από ιδιώτες Ξέρω πολλούς που προσφέρθηκαν να δώσουν ρεύμα από ιδιωτικές γεννήτριες και η ΑΗΚ δεν ενδιαφέρεται ενώ αναζητεί ακριβές λύσεις από το εξωτερικό.Προσωπικά πιστεύω ότι πρέπει όλοι όσοι έχουν σχέση με την ΑΗΚ να υποστούν οικονομικές συνέπειες,όχι μόνον ο Πρόεδρος.Κατά βάθος είναι καλύτερα να είναι το ίδιο το Συμβούλιο γιατί οι καινούργιοι θα λέγουν ότι δεν φταιν σε τίποτε.Να μείνουν λοιπόν αλλά να συμμετάσχουν στις ζημιές και αυτοί και οι υπάλληλοι τους.Διερωτώμαι κανένας στην ΑΗΚ δεν άκουσε για ασφάλεια απώλειας εσόδων και αν όχι γιατί να πληρώσουμε οι υπόλοιποι?
    Για τα άλλα που λέτε εννοείται από τα πιό πάνω ότι συμφωνώ αλλά δεν νομίζω κανένας να σας λάβει υπόψη.Οι αποφάσεις στην Κύπρο λαμβάνονται με άλλα κριτήρια και όσο γράφετε να μην έχετε απορία διότι δεν ξέρετε από πολιτική στην Κύπρο διότι αν ξέρατε ως τώρα θα είχατε πάρει αντάλλαγμα μετά τα προηγούμενα άρθρα για να σταματήσετε να γράφετε.

  4. avatar
    Θεόδωρος Ζαχαριάδης on July 29, 2011 - (permalink)

    Ευχαριστούμε κύριε Ζένιο.

    Έχω επιφυλάξεις αναφορικά με την “επιθετική πολιτική” για τις ανανεώσιμες πηγές που προτείνετε. Ετοιμάζω ένα σχετικό σχόλιο που ίσως να ανέβει εδώ τις επόμενες μέρες, οπότε θα τα γράψω απευθείας εκεί. Απλώς να αναφέρω ότι θα ήμασταν σε πολύ καλύτερη κατάσταση αν είχαμε χάσει σε καταστροφή τις παλιότερες μονάδες μας, δηλ. της Δεκέλειας και της Μονής. Τώρα που χάσαμε τις πιο σύγχρονες, αξιόπιστες, αποδοτικές και καθαρές ηλεκτροπαραγωγές μονάδες, τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά.

    Ναι, φιλοπεριβαλλοντική φορολογική μεταρρύθμιση είναι εφικτή και θα έπρεπε να γίνει, και ξέρετε ότι σε σχόλιά μου την έχω υποστηρίξει α) για τον ηλεκτρισμό, β) για όλα τα καύσιμα (με τη μορφή φόρου άνθρακα), γ) για το νερό. Και μπορεί να σχεδιαστεί έτσι ώστε το κράτος να μη χάνει έσοδα.

    Τέλος, διευκρινίστε σας παρακαλώ πώς προκύπτει αυτό που γράφετε ότι “Βελτιώνοντας την αποδοτικότητα εξοικονομούμε 200Mwatt, προσθέτοντας ανανεώσιμες πηγές εξοικονομούμε άλλα 200.”

  5. avatar
    Ελένη Π. on July 29, 2011 - (permalink)

    κ. Ζένιο, πολύ καλές οι διαπιστώτες, αλλά δεν κατάλαβα τι εννοείτε με την αναλογία του εργοστασίου. Μπορείτε να το διευκρινίσετε παρακαλώ;

  6. avatar
    Πόλυς Ηλιοφώτου on July 29, 2011 - (permalink)

    Γεια σας κ. Ζένιο
    Όπως πάντα, πολύ ενδιαφέρον το άρθρο σας!
    Συμφωνώ απόλυτα με το μήνυμα ότι το τραγικής βλακείας ατύχημα μπορεί να καταστεί ευκαιρία για επανπροσδιορισμό της ενεργειακής μας πολιτικής.

    Απλά διερωτόμουν αν μπορείτε να διευκρινήσετε κάποια σημεία:
    1/ μιλάτε για το όντως εφιαλτικό σενάριο να κατασκευάσει η Τουρκία εργοστάσιο πυρηνικής ενέργειας σε σεισμογενή περιοχή (όχι ότι θα ναι η πρώτη χώρα δηλαδή, είδε Ιαπωνία, ΗΠΑ πχ) και άμέσως μετά λέτε “Η προσφορά των Γερμανών για βοήθεια έπρεπε να γίνει από εμάς αποδεκτή…Θέλουν τη συνεργασία μας, χρειάζονται ηλιοφάνεια και επιζητούν προσβάσεις στη μέση ανατολή.”.
    - Έγινε προσφορά από τους Γερμανούς δηλαδή για να προσφέρουν κάτι το συγκεκριμένο και οι αρχές την απέρριψαν;
    - Η’ οι Γερμανοί θέλουν κάτι από εμάς;
    Μπορείτε να διευκρινήσετε ποιο από τα δύο ισχύει;

    - Χρειάζονται ηλιοφάνεια λέτε. Και μεις βροχές. Άσχετο όμως. Πως θα μπορούσαμε να βοηθήσουμε; Ενοικιάζοντας τους εκτάσεις για ηλιακούς συσσωρευτές; Πρώτο, το πρόβλημα είναι πως αποθηκεύεις την ηλιακή ενέργεια; Δεύτερο, εν αντιθέσει με μια χώρα της ηπειρωτικής Ευρώπης, η απομονωτική απόσταση της Κύπρου κάθε άλλο παρά προσφέρεται για σύνδεση με τα πανευρωπαϊκά δίκτυα (λόγω συνδυασμού απόστασης, μεγέθους, κόστους κοκ)…αν δεν κάνω λάθος, γίνεται ένα ανάλογο επιχείρημα στη Σαχάρα , αλλά το μέγεθος της κατασκευής εκεί φαντάζομαι δικαιολογεί το όποιο κόστος, κάτι που δεν ισχύει για την Κύπρο…

    2/ όντως, μπορείτε να διευκρινήσετε το ” Βελτιώνοντας την αποδοτικότητα εξοικονομούμε 200Mwatt, προσθέτοντας ανανεώσιμες πηγές εξοικονομούμε άλλα 200″ ;;;

    3/ όπως είμαι σίγουρος ότι γνωρίζετε πολύ καλά, το ζωτικής σημασίας χαρακτηριστικό της ηλεκτρικής ενέργειας, είναι ότι πρέπει να υπάρχει σε σταθερή συνέχή ροή. Το πρόβλημα με αρκετές μορφές ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ειδικά της αιολικής) είναι ότι δεν μπορούν να το εγγυηθούν αυτό. Εξού και χώρες με αρκετά ανεμογενείς περιοχές (πχ Γαλλία) χρησιμοποιούν τις συγκεκριμένες μορφές παραγωγής ενέργειας ως απλά συμπληρωματικές πηγές μιας ευρύτερης και πολυδιάστατης ενεργειακής πολιτικής.
    Πώς εισηγείστε να ξεπεραστεί το συγκεκριμένο θέμα;

    Σας ευχαριστώ πολύ εκ των προτέρων.

    Φιλικά

    Πόλυς

  7. avatar
    Constantinos on July 29, 2011 - (permalink)

    Συμφωνώ με την εισήγηση ότι πρέπει να γίνει ολοκληρωμένη μελέτη σχετικά με την ενεργειακή πολιτική. Διαφωνώ όμως με το ενδεχόμενο παράδοσης του συγκεκριμένου κλάδου στον ιδιωτικό τομέα για δύο λόγους: Η Κύπρος είναι πολύ μικρή και απομονωμένη χώρα (νησί) για να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για υγιή ανταγωνισμό, ενώ εκτιμώ ότι ο έλεγχος της ενέργειας από ξένους επενδυτές θα έχει αρνητικές επιπτώσεις στην Κυπριακή οικονομία.
    Είναι γεγονός ότι το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας στην Κύπρο είναι πολύ ψηλό (ήταν ψηλό και πριν την 11η Ιουλίου). Είναι όμως επίσης γεγονός ότι η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας έχει ελευθεροποιηθεί από το 2004, αλλά μέχρι σήμερα δεν έχει παρουσιαστεί ανταγωνιστής της ΑΗΚ. Αυτό, κατά την άποψη μου, οφείλεται στο γεγονός ότι οι διατιμήσεις της ΑΗΚ είναι ανταγωνιστικές και καθόλου ελκυστικές για πιθανούς ανταγωνιστές.

  8. avatar
    Soto on July 29, 2011 - (permalink)

    Δεν ειμαι ειδικος επι του θεματος οπως και συ κυριε Ζενιο, αλλα αυτο το αρθρο, ναι , το επικρωτω…Παρολο που σαν αρχη, γνωριζεις και συ πολυ καλα, οτι πιθανο να παει σε ωτα μη ακουοντων..Ομως ειναι τετοιες προτασεις που πρεπει να βγουν τωρα προς τα εξω.Μεσα απο την τραγωδια, μας παρεχεται τρομερη ευκαιρεια για αναδιοργανωση της κοινωνιας μας.Ολα να μπουν στο τραπεζι.Και ο δημοσιος τομεας και ολες οι επιτροπες που διοριζονται απο την εποχη του κυριου Βασιλειου συμφωνα με την κοινοβουλευτικη δυναμη του καθε κομματος και το φορολογικο συστημα και ολα.Με ενα σωστο διαλογο.Αν δεν θελουν να τον κανουν οι πολιτικοι τουλαχιστον να βομβαρδιζονται συνεχως με νεες ιδεες.
    Οσοι δεν ανοικουμε σε κομμα το ξερετε ολοι οτι ειμαστε πολιτες, περιορισμενης ακτινας δρασης.(για να μην πω κατι χειροτερο).
    Οσον αφορα τα επι μερους της προτασης αυτης, νομιζω δεν εχει και τοση σημμασια αυτη τη στιγμη να σχολιαστουν. Διαφωνιες θα υπαρξουν σιγουρα, αλλα νομιζω οτι ολοι εχουμε την διανοητικη ικανοτητα να καταληξουμε στο βελτιστο.
    Φτανει να βγαινουν προτασεις ,καθαρες και με ακομα ποιο ξεκαθαρους στοχους.

  9. avatar
    NAN on July 29, 2011 - (permalink)

    Ακομα ενα πρωτοποριακο αρθρο απο ενα σεβαστο επιστημονα.

    Συμφωνω απολυτα μαζι σας αλλα δυστηχως υπαρχει ενα προβλημα. Πρεπει ολοι να παραδεχτουμε οτι πολυ απλα και η ΑΗΚ χρησιμοποιηται και για πολιτικους σκοπους με τον πολεμο που υπαρχει μεταξυ κομματων για το πια ατομα θα απαρτιζουν το ΔΣ απλα για τα κομματα να διοριζουν ημετερους.

    Φυσικα και πρεπει να κινηθουμε στην κατευθηνση που παρουσιαζεται. Κανεις δεν ειπε οτι μονο με την ηλιακη τεχνολογια μπορουμε να λυσουμε το ενεργειακο μα προβλημα γιατι πολυ απλα την νυχτα δεν υπαρχει ηλιος (κατακριβεια υπαρχει τροπος να λυθει και αυτο αλλα ας το αφησουμε πισω προς το παρον). Αυτο που πραγματικα ομως ειναι αδιανοητο ειναι να εχουμε αρκετες βιομηχανικες μοναδες κατασκευης φοωτοβολταικων οι οποιες να πωλουν και να εξαγουν σχεδον το συνολο της παραγωγης τους σε χωρες οπως την Γερμανια. Και οποιος δεν το πιστευει μπορει απλα να παει στη σελιδα της enfoton για να καταλαβει για πιο πραγμα μιλω.

  10. avatar
    phylarchus on July 29, 2011 - (permalink)

    Λέω να αφήσουμε καλύτερα τους ειδικούς να λύσουν τα προβλήματα της ειδικότητάς τους. Η τεχνολογία, όσο και αν εξάπτει τη φαντασία, δεν προσφέρει αβασάνιστα μαγικές λύσεις. Μερικά μόνο παραδείγματα:
    - Οι Γερμανοί, στους οποίους αναφέρεστε, έχουν γεμίσει τη Βόρεια Θάλασσα σε απόσταση 50κμ από την ακτή με τεράστιες ανεμογεννήτριες δεύτερης γενιάς (τις παλιές τις πωλούν σε χώρες όπως η Κύπρος) βάρους 1000 τόνων και ύψους 150 μέτρων η καθεμιά. Όμως το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν είναι η μεγάλη αστάθεια παραγωγής. Όταν φυσάει πολύ, παράγεται τόσο ρεύμα, που αν δεν βρουν τρόπο να το διοχετεύουν θα τους καταστρέψει όλα τα συστήματα: Το διοχετεύουν στην Αυστρία δωρεάν διότι μόνο εκεί μπορούν να το χρησιμοποιούν άμεσα (κάτι σαν μπαταρίες) για να ανεβάζουν ψηλά το επίπεδο χιλιάδων τόνων νερού σε φράγματα που έχουν, και να αποθηκεύουν έτσι (δυναμική) ενέργεια που μπορούν αργότερα να τη μετατρέπουν σε κινητική και να παράγουν ρεύμα με υδατογεννήτριες.
    Όταν πάλι δεν φυσάει, τότε υπάρχουν άλλα προβλήματα. Οι λύσεις που οραματίζονται είναι μεγαλεπίβολες: πανευρωπαϊκό ενεργειακό σύστημα, αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας της Σαχάρας και μεταφορά της μέχρι και τη Νορβηγία (που διαθέτει επίσης “λευκό άνθρακα”) για εξομάλυνση των διακυμάνσεων με τους διάφορους τρόπους παραγωγής. Όσο για την αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας στη Γερμανία, αυτή έχει πράγματι πάρει μεγάλες διαστάσεις, αλλά μόνο μετά από γενναιόδωρες κυβερνητικές επιχορηγήσεις, που σύντομα θα σταματήσουν: Παρ’ όλες τις εξελίξεις της τεχνολογίας, το άμεσα από τον ήλιο παραγόμενο ηλεκτρικό ρεύμα είναι πολύ ακριβό (σε αντίθεση με σύνθετες μεθόδους παραγωγής μετά από θέρμανση νερού μέσω κατόπτρων. Εκεί τα οικονομικά δεδομένα είναι καλύτερα).
    Για την Κύπρο χρειάζεται ένα συνολικό ενεργειακό πλάνο.

  11. avatar

    ΕΧΕΤΕ ΑΠΟΛΥΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΕΛΠΙΖΩ ΝΑ ΑΚΟΥΟΥΝ. ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΔΡΑΣΟΥΜΕ ΓΡΗΓΟΡΑ.

  12. avatar

    Αγαπητοί,

    οι λεπτομέρειες δεν έχουν σημασία. Η ουσία του άρθρου είναι να ετοιμαστεί ενεργειακή πολιτική που να λαμβάνει υπόψη οτι θα δαπανήσουμε μερικές εκατοντάδες εκατ. (αν όχι δις) για να φέρουμε την ικανότητα παραγωγής ενέργειας 30 χρόνια μπροστά!

    Αυτο πρέπει να γίνει ΜΕΡΙΚΩΣ με ανανεώσιμες πηγές και ΜΕΡΙΚΩΣ με τον ιδιωτικό τομέα και αποκεντρωμένα συστήματα παραγωγής.

    Χρειάζεται επι τούτου φορολογιακή πολιτική επίσης.

    Η Γερμανία μας πρόσφερε κάποια βοήθεια αλλά ήταν μικρή και ακριβή. Έπρεπε να την δούμε σαν ΕΥΚΑΙΡΙΑ συνεργασίας σε ένα τομέα που έχουμε αμοιβαία συμφέροντα. Ήδη στο Πανεπιστήμιο λειτουργεί ηλιακό πάρκο σε συνεργασία με Γερμανικά πανεπιστήμια. Δεν εννούσα βεβαίως να γεμίζουμε γερμανικές μπαταρίες στην Κύπρο…αν και τώρα που το λέω, γιατί όχι…..?

    Ελένη Π. Η αναλογία με το εργοστάσιο: Γίνεται μια έκρηξη, ένα εργοστάσιο καταστρέφεται (ΑΗΚ) και διορίζουμε ένα νομικό για να κάνει έλεγχο τι πήγε στραβά. Πρώτο λάθος. Δεν είναι θέμα ποιός δεν ακολούθησε τις τυπικές διαδικασίες….είναι ποιος ΔΕΝ πρόλαβε το πρόβλημα. Γι′ αυτο αν ήταν δικό μου το εργοστάσιο δεν θα άφηνα τον διευθυντή που δεν το προστάτεψε στην θέση του. Αν ο καπετάνιος του Τιτανικού δεν είχε πνιγεί θα συνέχιζε στην ίδια δουλειά?

    Ριζικά προβλήματα απαιτούν ριζοσπαστικές λύσεις. Αυτο είναι το κύριο μήνυμα.

  13. avatar
    constantinos kyriakou on July 30, 2011 - (permalink)

    Kύριε Ζένιο, Σας χρειάζεται η Κύπρος. Οι ακομμάτιστοι όλο και πληθαίνου. Υποψηφιότητα δική σας μπορεί να βρει ανταπόκριση και από κόμματα. Είτε με τον ένα τρόπο είτε με τον άλλο οι εκλογές κοντεύουν. Σκεφτείτε το.
    Τουλάχιστο μη σταματήσετε να γράφετε.

  14. avatar
    αθηνα on July 30, 2011 - (permalink)

    Συνφωνώ με τον κ.Κυριάκου.Η κομματική ανακύκλωση γερόντων,μας έχει οδηγήσει σε ασφυξία.

  15. avatar
    phylarchus on July 30, 2011 - (permalink)

    Ναι, δυστυχώς τα πολιτικά κόμματα, σε αντίθεση με τις προοδευμένες χώρες όπου λειτουργούν δημοκρατικά και προωθούν ικανούς σε δημόσιες θέσεις, στις χώρες μας είναι κλίκες κλειστών συμφερόντων. Το κακό πάει τόσο μακριά, που η πολιτεία πια ασφυκτιά. Η πρόσφατη συμφορά ήταν μόνο η κορυφή του παγόβουνου. Οι πολίτες ας αντιληφθούν ότι κοροϊδεύονται ασύστολα όταν τους λένε ότι (στην Κύπρο) τα κόμματα είναι τα “κύτταρα της δημοκρατίας”. Ποιας δημοκρατίας όταν εξαιρούν από ηγετικές θέσεις και από τη δυνατότητα αναβαθμισμένης προσφοράς – δίκαιης ανταμοιβής τη συντριπτική πλειοψηφία του λαού; Ποιας δημοκρατίας όταν απαιτούν να διορίζουν συστηματικά μια δράκα φίλων σε θέσεις σε συμβούλια, ανεξαρτήτως προσόντων με ένα θλιβερό αποτέλεσμα να είναι η εξυπηρέτηση ύποπτων συμφερόντων; Ποιας δημοκρατίας όταν ακόμη και τα παιδάκια στα σχολεία έχουν κομματικές ταυτότητες; (Όλοι οι Υπουργοί του ΑΚΕΛ ήταν μέλη του από έφηβοι!) Η οριζόντια ψηφοφορία, που για την Κύπρο με το π. χ. γερμανικό μοντέλο της δεύτερης ψήφου θα ήταν ευλογία (αφού θα μπορούσε βασικά να εφαρμοστεί σχεδόν τέλεια η άμεση δημοκρατία) παρακάμπτεται από τους καπάτσους βουλευτές μας σαν δηλητηριασμένο φρούτο και όσοι δεν τολμούν να να τη δαιμονοποιήσουν ανοιχτά, απλά ξεχνούν να πάρουν θέση ή να τη θέσουν σε ψηφοφορία (ΔΗΣΥ).
    - Συμφωνώ ότι αν βρεθεί ένας σοβαρός υποψήφιος για τις επόμενες Προεδρικές που να προβάλει μερικά θέματα προς προώθηση (θα γράψω κάποια κατά την άποψη μου που δεν αναμένω φυσικά να τα συμμερίζονται όλοι: 1. Επιλογή Συμβούλων με ανοιχτές διαδικασίες σε όλους τους ημικρατικούς κλπ οργανισμούς, 2. οριζόντια ψηφοφορία, 3. στόχος για μέση ηλικία βουλευτών και υπουργών τα 45-50, 4. ποσοστό γυναικών στη βουλή τουλάχιστο 30%, 5. μείωση της κρατικής επιχορήγησης κομμάτων κατά 50% και υποχρέωση αποκάλυψης των ιδιωτών χορηγών 6. αυστηρή φορολόγηση φοροφυγάδων, 7. αποκλεισμός της θρησκείας από πολιτικά αξιώματα και απαγόρευση έκφρασης πολιτικών θέσεων σε θρησκευτικούς ηγέτες, 8. φορολόγηση εκκλησίας 9. εξίσωση φορολόγησης και ίση κατανομή ωφελημάτων προς κρατικούς και μη εργαζομένους, 10. άρση απαγόρευσης δεύτερης εργασίας από δημοσίους και άλλους υπαλλήλους υπό τον όρο να μην επηρεάζεται η κύρια εργασία τους και να φορολογούνται κατ’ αναλογία όλα τα εισοδήματα, 11. σύσταση ολιγομελούς (5-μελούς) συμβουλίου προώθησης του Κυπριακού (μετά από ηλεκτρονική ψηφοφορία), με διευθυντή και προϋπολογισμό λειτουργίας για λήψη νομικών και άλλων σοβαρών μελετών και συμβουλών) μπορεί να κερδίσει τις εκλογές ή και αν δεν τις κερδίσει θα είναι μια φρέσκια πνοή αλλαγής στη μίζερη πολιτική μας ζωή.

    • avatar

      ΦΥΛΑΡΧΕ, ΑΡΓΑ ΒΛΕΠΩ ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΒΑΣΙΚΑ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΚΕΣ ΜΑΣ ΘΕΣΕΙΣ. ΣΕ ΠΡΟΣΚΑΛΩ ΝΑ ΣΥΜΜΕΤΑΣΧΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΜΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΚΑΘΑΡΣΕΩΣ ΚΑΙ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΥ ΟΠΩΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΣΤΙΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ ΠΡΟΣΦΑΤΑ.

      ΦΙΛΙΚΑ

      ΓΙΑΝΝΟΣ ΚΑΝΝΑΣ
      ΚΙΝΗΜΑ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ
      ΖΥΓΟΣ

  16. avatar
    ncd on July 30, 2011 - (permalink)

    Ακούμε για ανασχηματισμό και κυβέρνηση (άτομα) κοινής αποδοχής – ας δούμε τέτοιους ανθρώπους υπουργούς. Ανθρώπους με γνώσεις, μη κομματικά πρόσωπα.Ανθρώπους έξυπνους απλά.

  17. avatar

    Phylarche, μπορείς σε παρακαλώ να δώσεις πληροφορίες για το “Γερμανικό μοντέλο δεύτερης ψήφου”, παραπομπή σε ιστοσελίδα ή κάτι. Και στα Γερμανικά είναι ΟΚ.

  18. avatar
    kax on July 30, 2011 - (permalink)

    Συμφωνώ και επαυξάνω το σχόλιο του Φύλαρχου.Διαφωνώ με τα quotas,ηλικιακούς περιορισμούς και προεκτείνω με κατάργηση των υπερπρονομίων των διάφορων κατεστημένων.Θυμίζω ότι κάπως έτσι εκλέγηκε ο Βασιλείου πρόεδρος,αλλά δυστυχώς μετά αναγκάστηκε η επέλεξε να συμπράξει με όλα τα κατεστημένα.Μέχρι την εκλογή του οι προηγούμενοι πρόεδροι κανόνιζαν τους δικούς τους,από τότε κανονίζονται όλοι,είτε είναι το κόμμα τους στην εξουσία είτε όχι.Δυστυχώς όμως δεν αρκεί ο πρόεδρος,πρέπει να δημιουργηθούν νέα κόμματα η να αλλάξουν νοοτροπία και ηγεσίες τα υπάρχοντα.Διαφορετικά ανεξαρτήτως πλατφόρμας,στο τέλος θα επιστρέψουμε στα ροπυσφέτια και την διαφθορά,ίσως με αλλαγή προσώπων.Βλέπουμε και τώρα που άτομα που στα χαρτιά ήταν πολύ καλοί(πχ Διοικητής Κεντρικής,Υπουργός Οικονομικών)δεν μπόρεσαν να κάμουν την διαφορά η έστω να παράξουν έργο.

  19. avatar
    αθηνα on July 30, 2011 - (permalink)

    Μα αγαπητέ ncd, ο κ.Σταυράκης δεν είχε κομματική ταυτότητα,και λαμπρές σπουδές έκανε.Ομως γιά την άτιμη την καρέκλα, ξέχασε όλους τους κανόνες της οικονομικής θεωρίας.Αρα το πρόβλημα στην Κύπρο βρίσκεται στις φοβερές εξουσίες που δίνει το Σύνταγμα στον εκάστοτε πρόεδρο.Οτι θέλει μπορεί να κάνει,ακόμα και εκτός προεκλογικού προγράμματος. Σου λέει,ο λαός με εξέλεξε και στο λαό λογοδοτώ.Εχει κανένας παράπονο;

    • avatar
      Yiannis Papamichael on July 31, 2011 - (permalink)

      Συμφωνώ απόλυτα με την Αθηνά γιατι δεν είναι δυνατον κάποιος έστω και με βασικές γνώσεις οικονομικών, να συμπεριφέρεται έτσι και να λέει αυτά που λέει. Επίσης δεν είναι δυνατόν κάποιος που πέρασε απο τις πιο ψηλές βαθμίθες της μεγαλύτερης μας τράπεζας να άγεται και να φέρεται απο συντεχνιακούς και κομματάρχες!

  20. avatar
    Aris Notis on July 31, 2011 - (permalink)

    “Χρειαζόμαστε επιθετικά μέτρα για να ενθαρρύνουμε τους πολίτες να επενδύσουν σε φωτοβολταικά και σε αιολική ενέργεια. Τα χρήματα που θα πληρώναμε για πλήρη ανοικοδόμηση του Βασιλικού μπορούν να διοχετευθούν εν μέρη για επιδότηση ηλιακής και αιολικής ενέργειας…” Αυτό ακριβώς! Χρειαζόμαστε διευκόλυνση κι όχι δυσκολία στο να εφαρμόσουμε εναλλακτικές πηγές ενέργειας.

  21. avatar

    Αγαπητέ Soto

    χαίρομαι που αυτο το άρθρο σου άρεσε δότι έχει σαφείς προτάσεις όπως περιμένεις. Όμως αυτο που υποστηρίζω στα άρθρα μου είναι οτι περισσότερη σημασία έχουν οι ΑΡΧΕΣ και ΑΞΙΕΣ που υιοθετεί μια κοινωνία. Αν αυτές είναι λάθος, ούτε καλές προτάσεις μπορεί να βγούν, ούτε και να υλοποιηθούν.

    Η διακυβέρνηση μιας χώρας ασκείται με γενικές αρχές, στέρεα θεμελιωμένες στις μεγάλες ιδέες της εποχής. Πέρασε ο καιρός των πενταετών προγραμμάτων δράσης και των ΘΑ των πολιτικών.

    Δεν είμαι ασυνήθιστος στην αρνητική κριτική. “Ανθρακας ο θησαυρός” είναι ίσως απο την πιο ήπια που άκουσα. Αλλά δες το άρθρο ΥΠΑΡΧΕΙ ΕΛΠΙΔΑ ως πραγματικό θησαυρό και οχι ως άνθρακα. Άνθρακας θα είναι αν δεν πείσει, εάν οι περισσότεροι συμπολίτες μας δεν συμμεριζόμαστε αυτές τις αρχές.

    Ευχαριστώ!

  22. avatar
    phylarchus on August 1, 2011 - (permalink)

    @ Καθ. κ. Ζένιο
    Μπορείτε να ξεκινήσετε από: http://www.spiegel.de/politik/deutschland/0,1518,769118,00.html
    Θα σας παραπέμψει τόσο στη σχετική εκτενή γερμανική νομοθεσία όσο και σε λεπτομέρειες για αλλαγές που έγιναν πρόσφατα για να βελτιώσουν μερικές (μετά την υποδιαστολή πάντως) αδυναμίες που είχε.
    Χαίρομαι για το ενδιαφέρον σας. Σε περίπτωση που δεν μπορέσετε να πάρετε τις πληροφορίες (ιδεωδώς μπορεί να το πράξει ένας γνώστης της γερμανικής και συνδρομητής του περιοδοκού Σπήγκελ), πιστεύω ότι η γερμανική πρεσβεία ευχαρίστως θα σας παρείχε βοήθεια. Εναλλακτικά πληροφορίες βγαίνουν εύκολα αν χρησιμοποιήσει κανείς τη λέξη Wahlrecht π. χ. στο Google.

  23. avatar
    Soto on August 1, 2011 - (permalink)

    Αγαπητε κυριε Ζενιο,
    δεν διαφωνω καθολου μαζι σου για τις αρχες και τις αξιες.Πρεπει ομως να βλεπουμε και να αντιλαμβανομαστε τον καταλληλο χρονο για προτασεις.Σε μια πατριδα στην οποια δεν εχει μεινει ιχνος αξιας η εστω καποιας οποιασδηποτε αρχης, μετα το 1974, και αυτη ηταν η μεγαλυτερη ζημια που υποστηκαμε, δεν μπορεις να αρχισεις να μιλας ξανα για αρχες και αξιες. Κινδυνευεις να χαρακτηριστεις γραφικος. Οχι γιατι δεν θα ειναι σωστες, αλλα γιατι η μονη αξια στην οποια πιστευει ο λαος σημερα ειναι αυτη του χρηματος.
    Γιαυτο ειχα πει οτι πρεπει να βγουν πραχτικες προτασεις που να τις καταλαβαινει και ο τελευταιος πολιτης, που να τον υποχρεωσουν καποια στιγμη να πει , ρε μπας και εχουν δικαιο τουτοι,και σιγα σιγα μεσω των προτασεων να ξαναοδηγηθει αυτος ο κοσμος στις αρχες και στις αξιες…Να καταλαβει οτι δεν θα εχει σημασια ποια αν ξερεις καποιον αλλα το τι ξερεις.
    Διαφορετικα η αλλη διεξοδος ειναι η δυναμικη κοντρα στο συστημα….Πραγμα λιγο αδυνατο τωρα γιατι οι κοιλιες υπαρχουν ακομα….

  24. avatar
    Αξιοκράτης on August 4, 2011 - (permalink)

    Πόσοι θα μπορούσαν να διαφωνήσουν και σε αυτό το άρθρο σας; Το θεωρώ συμπλήρωμα του οράματος που προβάλλετε στο άρθρο περί ύπαρξης ελπίδας.
    Η Κύπρος διαθέτει δύο (τουλάχιστον) προτερήματα, ή καλύτερα, συγκριτικά πλεονεκτήματα: Υψηλά ποσοστά μορφωμένων νέων και ηλιοφάνειας. Αυτά πρέπει να βρει τρόπο να αξιοποιήσει και το νησί θα γίνει παράδεισος. Μπορεί σε κάποιους να ακούγεται υπερβολικό το “παράδεισος” αλλά ένα κρατιδιάκι μεγέθους Κύπρου μπορεί πολύ εύκολα να κινηθεί από το ένα άκρο στο άλλο. Στους 42C χωρίς ρεύμα δε χρειάζεται άλλη απόδειξη για να νιώσει κάποιος σε ποιο άκρο βρισκόμαστε σήμερα. Να λοιπόν που το “γενικό και αόριστο” (όπως ευτυχώς ελάχιστοι χαρακτήρισαν) όραμά σας, δίνει και πρακτικές λύσεις:
    - νέοι (όχι μόνο στην ηλικία!) και μορφωμένοι άνθρωποι στα νευραλγικά αξιώματα,
    - χρήση της ηλιακής ενέργειας για σταδιακή ενεργειακή απεξάρτηση.
    Περιμένω, περιμένουμε, κι άλλα από εσάς. Και δεν είναι ανάγκη να βάλετε κι εσείς υποψηφιότητα για πρόεδρος, τέτοιου τύπου “ηγέτες” τους χορτάσαμε! Από το άλλο το είδος ηγέτη υπάρχει έλλειψη…

  25. avatar

    Μπράβο σου Σταύρο!
    Δυστυχώς ποτέ δεν έγινε προσπάθεια για συγκρότηση ολοκληρωτικής πολιτικής για την ενέργεια. Υπόψη ότι φορολογία στα καύσιμα για να πάνε λεφτά στην εξοικονόμηση θα έχουμε το 2013 ελέω ΕΕ
    Υπάρχουν διάφορες πολιτικές ή σχέδια δράσης για επί μέρους θέματα ενέργειας, αλλά όπως και σε πολλές άλλες πολιτικές του κράτους αυτές γίνονται λόγω απαιτήσεων συνήθως της ΕΕ η για προβολή αλλά δεν εφαρμόζονται.
    Για να είμαι και δίκαιος όμως δύσκολα μπορεί να επιβάλει μια πολιτική το ένα υπουργείο στο άλλο άσχετα αν αυτή υιοθετήθηκε από το υπουργικό συμβούλιο.
    Χρειάζονται διοικητικές τομές, εφαρμογές των αποφάσεων και κυρίως των νόμων που κάποτε συντάσσονται και ψηφίζονται με στόχο να είναι ανενεργοί. Παράδειγμα ο νόμος για την ενεργειακή απόδοση κτηρίων με τα 13 του διατάγματα …
    Από την άλλη οι πολίτες αδιαφορούν, οι επιχειρηματίες κάνουν επιτυχημένες παρεμβάσεις, τα πολιτικά κόμματα, οι “σοβαροί” δημοσιογράφοι και πολιτικοί ασχολούνται μόνο με το κυπριακό και τα προβλήματα πληθαίνουν ….
    Δεν ξέρω τη Κύπρο θα βρουν τα παιδιά μας άμα για παράδειγμα συζητούμε τώρα να ανοίξουμε π.χ. λατομείο στο Σταυρό της Ψώκας.
    Η άποψη μου για την ενεργειακή πολιτική και τα μέτρα που πρέπει να περιλαμβάνει εδώ:
    http://theopemptou.blogspot.com/2011/08/blog-post_02.html

Leave a Reply

Note: XHTML is allowed. Your email address will never be published.

Subscribe to this comment feed via RSS