Skip to content

Προοπτικές ανάπτυξης

Posted by (Author) on September 26th, 2011 - 28 Comments
avatar

Η ανάγκη μεγάλων και πολλών αλλαγών στον τρόπο λειτουργίας της κυπριακής οικονομίας δεν προκύπτει λόγω εξωγενών παραγόντων ούτε επειδή μας το ζητά η Ευρωπαϊκή Ένωση ή το συστήνουν οι οίκοι αξιολόγησης, αλλά επειδή τις χρειάζεται η κυπριακή οικονομία και κοινωνία έτσι ώστε να διατηρηθεί η προοπτική της.

Οι προοπτικές ανάπτυξης της Κύπρου θα βελτιώνονταν με ιδιωτικοποιήσεις σε βασικούς τομείς, αλλαγές στον τρόπο αξιοποίησης και αξιολόγησης των δημοσίων υπαλλήλων, μείωση του ποσοστού των κρατικών δαπανών που πάει σε μισθούς, αύξηση του ορίου συνταξιοδότησης, κατάργηση της ΑΤΑ, στόχευση όλων των κρατικών παροχών, οικονομική αυτονόμηση των κρατικών Πανεπιστημίων με την εισαγωγή διδάκτρων και κρατικών επιδοτήσεων στα ερευνητικά πανεπιστήμια βάσει αξιολογήσεων, και πρωτίστως, με την ενδυνάμωση κρατικών θεσμών που διέπουν τη λειτουργία της οικονομίας π.χ. θεσμών που αφορούν τον ανταγωνισμό και την καλύτερη επιτήρηση του ιδιωτικού τομέα.  Μέρος αυτών των αλλαγών είναι και οι ιδιωτικοποιήσεις μεγάλων οργανισμών (συμπεριλαμβανομένων των ΑΗΚ, ΑΤΗΚ, ΡΙΚ) με παράλληλη ισχυροποίηση των κρατικών θεσμών που διέπουν τη λειτουργία της αγοράς.  Βασικός στόχος των προτεινόμενων αλλαγών είναι η δημιουργία καλύτερων κινήτρων έτσι ώστε να επιτευχθεί και η επιθυμιτή αύξηση στην παραγωγικότητα της χώρας αλλά και να αυξηθούν οι επενδύσεις μακροπρόθεσμα.

Πρέπει λοιπόν να σταματήσουμε να βλέπουμε τις αλλαγές (δημοσιονομικές, διαρθρωτικές, δομικές, και άλλες) ως αναγκαία κακά που προκύπτουν από την πίεση των αγορών ή των ιδιαίτερων αντιλήψεων που επικρατούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση ή αλλού, και να τις δούμε ως αναγκαίες για τη δημιουργία προοπτικών για την κυπριακή οικονομία και κοινωνία.  Η βελτίωση των προοπτικών ανάπτυξης είναι ο μόνος τρόπος να πείσουμε για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα μας σαν οικονομία.  Αυτό είναι καλό να γίνει αντιληπτό από τον Πρόεδρο, τον υπουργό Οικονομικών, και γενικότερα από την κυβέρνηση και τους πολιτικούς της χώρας.

Πολλά από τα πιο πάνω μέτρα χαρακτηρίζονται από συνέργιες, άρα θα πρέπει να εφαρμοστούν ταυτόχρονα έτσι ώστε το κάθε ένα από αυτά να αποδώσει καλύτερα.  Για παράδειγμα, ενώ οι ιδιωτικοποιήσεις είναι ένα εξαιρετικό μέτρο που θα βοηθούσε τα δημοσιονομικά χωρίς να βυθίζει την οικονομία σε ύφεση, και θα βελτίωνε παράλληλα τις μακροπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης της Κύπρου, αυτό δεν θα απέδιδε μακροπρόθεσμα σε ένα περιβάλλον όπου μεγάλοι ιδιώτες διαχρονικά παραβαίνουν τους κανόνες του ανταγωνισμού (ή άλλους) ατιμώρητοι.

Ο ιδιωτικός τομέας πάσχει γενικά στην Κύπρο, επειδή έχει να αντιμετωπίσει υπέρμετρα ψηλούς μισθούς στο Δημόσιο το οποίο σε πάρα πολλούς κλάδους τείνει να απορροφά τους καλύτερους, αλλά και επειδή ο ανταγωνισμός σε βασικούς τομείς είναι μειωμένος ή και χειραγωγείται από μεγάλους ιδιώτες με την ανοχή της πολιτείας.  Ένα βασικό πρόβλημα της έλλειψης ανταγωνισμού είναι ότι δημιουργεί κακές συνήθειες στους ιδιώτες που λειτουργούν κάτω από τέτοιες συνθήκες, και τείνει να τους κάνει παχουλούς και απρόσεκτους οργανισμούς.  Η βουτιά στην άβυσσο που επέλεξαν να κάνουν οι μεγάλες κυπριακές τράπεζες αποτελεί κλασσικό παράδειγμα.  Με €6 δισ. ελληνικών κρατικών χρεογράφων (συγκρινόμενα με €34 δισ. για τις ελληνικές τράπεζες, €22 δισ. για τις γερμανικές, και €15 δισ. για τις γαλλικές, οι οποίες στηρίζονται από κράτη με 10 εώς και 100 και πλέον φορές το μέγεθος της κυπριακής οικονομίας), οι κυπριακές τράπεζες προκαλούν ερωτηματικά με την έλλειψη διορατικότητας και απλής οικονομικής λογικής (π.χ. ψηλές αποδόσεις συνάδουν με ψηλό ρίσκο) που χαρακτηρίζει τη συμπεριφορά τους.  Η παρακινδυνευμένη σε βαθμό επέκτασή τους στην Ελλάδα (όπου έχουν διαθέσει το 50% των δανείων της η μία και το 1/3 των δανείων της η άλλη) είναι επίσης αξιοπερίεργη.

Χωρίς θεσμούς που να δύνανται να κόβουν σε κομμάτια ιδιωτικούς οργανισμούς όταν αυτό κρίνεται αναγκαίο, και γενικά να μπορούν να επιβάλλουν τέτοιες τιμωρίες που να προωθούν τον ανταγωνισμό δημιουργώντας κίνητρα για καλύτερη συμπεριφορά από τους ιδιώτες, οι ιδιωτικοποιήσεις που επιβάλλεται να γίνουν σε βασικούς τομείς της οικονομίας δεν θα απέδιδαν μακροπρόθεσμα.  Είναι άλλωστε κοινά αποδεκτό ότι συνθήκες μονοπωλίου συνήθως δημιουργούν λανθασμένα κίνητρα που δεν συνάδουν με το κοινό συμφέρον και την ανάπτυξη.  Ο τραπεζικός τομέας της Κύπρου είναι κλασσική περίπτωση.  Τα συμπτώματα μονοπωλίου του τομέα είναι εμφανή από χρόνια και συμπεριλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, προκλητικά ωράρια εργασίας που δεν βοηθούν τους επιχειρηματίες και το ευρύτερο κοινό, αδιαφανείς και απρόβλεπτους προβληματικούς όρους συναλλαγών για τους πελάτες, και συντεχνίες συγκρίσιμες με αυτές του Δημοσίου.  Οι συνθήκες μονοπωλίου οδήγησαν σε υπερκέρδη αλλά και σε απρόσεκτες συμπεριφορές το κόστος των οποίων ίσως πληρώσουμε όλοι.  Κόστος που ξεπερνά αυτό της φούσκας του χρηματιστήριου που έθρεψε τις τράπεζες, και συνδέεται όχι μόνο με την ελληνική βουτιά αλλά και με τη φούσκα των ακινήτων στην οποία βασίζονται ακόμα και σήμερα οι ισολογισμοί τους.

Οι αλλαγές που πρέπει να γίνουν απαιτούν εγκατάλειψη της προσκόλλησης κάποιων κομματικών σε ιδέες για τον ρόλο το κράτους που δεν συνάδουν με την ανάπτυξη και την ευημερία της κοινωνίας, και κατανόηση του βοηθητικού ρόλου των ιδιωτικοποιήσεων για τις προοπτικές οικονομικής ανάπτυξης.  Οι αλλαγές που πρέπει να γίνουν απαιτούν επίσης απεξάρτηση από οικονομικά συμφέροντα, έτσι ώστε να ισχυροποιηθεί ο θεσμικός και εποπτικός ρόλος του κράτους που θα καθιστά τις ιδιωτικοποιήσεις και άλλες αλλαγές εφικτές και μακροπρόθεσμα αποδοτικές.

Του Μάριου Ζαχαριάδη

Αναπληρωτής Καθηγητής Οικονομικών

Πανεπιστήμιο Κύπρου

Categories → Οικονομία

28 Comments
  1. avatar
    observer on September 26, 2011 - (permalink)

    Congradulations for an excellent article.Keep writting.
    Is anybody listening?

    • avatar
      panayiotis on September 27, 2011 - (permalink)

      Τι ακούμε τελικά!!! Τι σημαίνει Is anybody listening?
      Φαντάζομαι εννοείς τους πολιτικούς που παίρνουν τις αποφάσεις.

      Επειδή κάποιος είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Οικονομικών πρέπει ο κάθε πολιτικός με λιγότερο IQ και με λιγότερα πτυχία να τον ακούει;

      Κύριε καθηγητά, αν θέλεις να γίνει αυτό που πρεσβεύεις καλύτερα να γίνεις πολιτικός. Να ενταχθείς σε κόμμα ή να κάνεις το δικό σου μαζί με την συνοπαρτζιά σου.

      Δεν υπάρχει πλέον η δικαολογία “μα εγώ είπα τους τα”. “Ακόμη και το Stockwatch τα δημοσιοποίησε”.

      Άλλος είναι ο στίβος και όχι το blog του Stockwatch.

  2. avatar
    Anonymous on September 26, 2011 - (permalink)

    Great article. Thanks

  3. avatar
    αθηνα on September 26, 2011 - (permalink)

    Εξαιρετικό άρθρο. Το πρόβλημα,όπως επισημαίνει και ο observer,είναι ότι απευθύνεται σε ώτα μη ακουόντων.Δυστυχώς μείναμε σε αναχρονιστικές αντιλήψεις που απομυζούν το δημόσιο και υποβαθμίζουν την ποιότητα των προσφερομένων υπηρεσιών.Γιά παράδειγμα,δωρεάν παιδεία.Γιατί θα πρέπει το κράτος να χαρίζει τα δίδακτρα στο γιό του εκατομμυριούχου και να πληρώνουν όλοι με τις έμμεσες φορολογίες.Και γιατί να παρέχεται δωρεάν υγεία[κεκτημένο σου λέει],ακόμα και στον πρόεδρο της δημοκρατίας και ένα σωρό άλλους ανώτατους αξιωματούχους,χωρίς να συνεισφέρουν σέντ.Δηλαδή να πληρώνει και ο άνεργος μέσω του ΦΠΑ,και όχι αυτός που απολαμβάνει το ”κοιν. αγαθό”,άσχετα αν παίρνει 10000 ευρώ το μήνα.Αν αυτή είναι η δίκαιη κοινωνία,τότε έχουν χάσει οι λέξεις το νόημά τους.

    • avatar
      Sakis_P on September 26, 2011 - (permalink)

      Αθηνα,
      Δεν διαφωνώ με αυτα που λές, παρα μόνο σε αυτο το σημείο “Γιά παράδειγμα,δωρεάν παιδεία.Γιατί θα πρέπει το κράτος να χαρίζει τα δίδακτρα στο γιό του εκατομμυριούχου και να πληρώνουν όλοι με τις έμμεσες φορολογίες.”
      Αρχικά, τα παιδιά των εκατομμυριούχων οπως λες δεν είναι τόσα πολλά σε αριθμό που να υπερκαλύπτουν τα παιδία των αν όχι φτωχών αλλά εκείνων της “μεσαίας” τάξης ετσι ώστε να μην χρειάζεται να “χαρίζει″ οπως είπες το κράτος δίδακτρα, αν και πιστεύω πως τα παιδία των εκατομμυριούχων απλά δεν λαμβάνουν κάποια χορηγία αν είναι σε Πανεπιστήμιο ακριβώς λόγο των εκατομμυρίων, αν είναι στο Παν.Κύπρου τότε μπήκε με εξετάσεις(ανταγωνισμό) οπώς όλοι και έτσι έχει κάθε δικαίωμα στην δωρεάν παιδεία, αν μιλάς για δημοτικά, γυμνάσια κτλ μάλλον θα φοιτούν σε ιδιωτικά (που σημαίνει οτι συνεισφέρουν διπλά), αν όχι, με τις έμμεσες φορολογίες συνεισφέρει και ο πλούσιος(εκατομμυριούχος) στην δωρεάν παιδεία άρα δεν πληρώνεις μόνο “εσύ” για το παιδί του, αλλα και εκείνος για το δικό “σου”.
      Φιλικά
      Σάκης

      • avatar
        αθηνα on September 27, 2011 - (permalink)

        Αγαπητέ Σάκη,είναι θέμα κοσμοθεωρητικής προσέγγισης.Εγώ είμαι της άποψης ότι κάθε προσφερόμενη υπηρεσία έχει ένα κόστος που πρέπει να πληρώνει ο χρήστης με κάποια φόρμουλα που θα λαμβάνει υπ’όψιν διάφορες παραμέτρους.Για να γίνω πιό κατανοητός,εκείνος που χρησιμοποιά το οδικό δίκτυο πιό πολύ,να πληρώνει άμεσα με διόδια ή με φόρο κατανάλωσης στα καύσιμα και όχι να υπάρχει η ισοπεδωτική άδεια κυκλοφορίας,και το αυτοκίνητο να το έχω μέσα στο γκαράζ.Μπορεί να ξεφεύγουμε από το πνεύμα του άρθρου,αλλά έμμεσα σχετίζεται,γιατί αν τα διάφορα μέτρα δεν έχουν μιά στόχευση,πέφτει και η ποιότητα.Τις προάλλες ο κ.Σιακόλας χαριτολογώντας είπε:Να φανταστείτε,ακόμα και εγώ πήρα πασχαλινό επίδομα.Με το σκεπτικό σου Σάκη,ακόμα και ο εκατομμυριούχος Σιακόλας το δικαιούται αφού είναι συνταξιούχος,γιατί πληρώνει πιό πολλούς άμεσους και έμμεσους φόρους.Αυτά με όλη μου την εκτίμηση.

        • avatar
          panayiotis on September 27, 2011 - (permalink)

          FYI, Υπάρχει φόρος κατανάλωσης στα καύσιμα.

          • avatar
            αθηνα on September 27, 2011 - (permalink)

            Εννοούσα να αυξηθεί ο φόρος,προκειμένου να καταργηθεί εντελώς η άδεια κυκλοφορίας,που είναι άδικο τέλος.

  4. avatar
    Erol Riza on September 26, 2011 - (permalink)

    I would like to second what Mr Zachariades proposes and add the following:

    1) there should be proper corporate governance in both the public sector (CYTA and EAC especiallY) and the private sector (especially the banks). If this existed the banks boards should have reduced the exposure to Greek borrowers since 2008. Did the boards, who represent the shareholders, do any thing to limit the exposure. Likewise the boards of the semi government institutions should be looking at ensuring that governance is in line with best practise and not on the whim of the members who are appointed by political parties.
    2) the Cyprus economy depends on services principally tourism and business services. Tourism policy has been developed by civil servants with a long history of getting it worng. It is high time that the private sector gets to manage the CTO since with a budget of EUR100mln the taxpayer is not getting good value for money. The board of this organisation should include people who risk their money in the business not party officials. IN terms of business servixces there is a great dependance on one country and this is not necessarily good. The government should promote with the private sector the benefits of doing business in Asia where the growth of economies is storng and outward investment is substantial.
    3) the government should use the operational programme of the EU to support the private sector in selected sectors and not use the funds for its own benefit. In particular the sectors of energy and healthcare should be supported since the public sector has not shown to be in tuen with the times. The Planning Bureau shoud in the new operational programme prioritise the sectors that have an impact on FDI and job creation than to fund projects of the government.
    4) the private sector should be given more incentives to invest in projects which are in line with the strategy of the government to promote growth. The example of medical toursim is a sad story of presidential and ministerial statments and no real follow through in terms of policy. The sector could employ and attract foreign users if only the infrastructure and legal framework was updated.
    5) the government should promote the funding of infrastructure using the pension funds of semi government institutions by providing tax incentives. Hundreds of millions of such savings are held on deposit with banks simply to get 4-5%. This is so unproductive and the Minister of Finance should see how to set up an Investment Committee of no public servants who understand project finance in order to see how such an infrastructure fund could help growth. Such funds exist in north European countries and there is no need to reinvent the wheel.

    The private sector, prudently regulated, is much better suited to get theings done on time and hopefuflly within budget. Hence the crisis should be seen as an opportunity. If the government fails to do so the unemployment rate will not decline much and investment will be skewed to the wrong projects such as property development. Does the government have this vision and innovative thinking?

    • avatar
      panayiotis on September 27, 2011 - (permalink)

      Ναι φίλε, αλλά δεν μας είπες τις μίζες ποιος θα τις πιάνει;

  5. avatar
    Yiannis Papamichael on September 26, 2011 - (permalink)

    ‘Ουδέν κακόν αμιγές καλού’ Νομίζω αν επιβιώσουμε οικονομικά απο αυτή την κρίση, έχουμε την ευκαιρία σαν κράτος και σαν οικονομία, να παραδειγματιστούμε απο τα λάθη μας και να δορθώσουμε αρκετά απο τα κακώς κείμενα. Εύχομαι το τίμημα που θα πληρώσουμε να είναι πιο χαμηλό απο τα οφέλη που θα αποκομίσουμε.

  6. avatar
    Taylor on September 27, 2011 - (permalink)

    Good Article I would have expected some deeper analysis with regard our banks and their exposure to Greek Gov Bonds and lending to Greek Business and households. Who was responsible for this and who allowed it to occur?

  7. avatar
    kax on September 27, 2011 - (permalink)

    Σίγουρα πρέπει να προχωρήσουν ιδιωτικοποιήσεις με την πώληση στρατηγικών μεριδίων σε ΞΕΝΕΣ μεγάλες εταιρείες οι οποίες θα ασκούν διεύθυνση και διοίκηση μακριά από τις σκοπιμότητες του Κυπριακού κατεστημένου.¨Οταν Κύπριοι διοικούν είτε δημόσιος είτε ιδωτικός τομέας η μόνη κύρια διαφορά είναι ποιός θα φάει είτε λεφτά,είτε θέσεις και ποιοί θα βολευτούν.Αν οι καταστάσεις είναι καλές κερδίζουν αν οχι θα χάσουν.Όσο για τις ευημερούσες υπηρεσίες ας βγάλουν τις μάσκες και ας αναγνωρίσουν ότι η κύρια αιτία είναι φορολογικές συμφωνίες και άλλες “ευκολίες” που μόλις αλλάξουν τελειώνει το παρτι.Είμαι πολύ περίεργος αν τελικά δώσουν δάνειο οι Ρώσσοι να δώ τα ανταλλάγματα.

  8. avatar
    Κωνσταντίνος on September 27, 2011 - (permalink)

    Ιδιωτικοποιήσεις, μειώσεις μισθών και συντάξεων, αύξηση του ορίου συνταξιοδότησης, κατάργηση της ΑΤΑ, περιορισμός των κρατικών παροχών.
    Η συνταγή είναι γνωστή και δοκιμάστηκε σε πάρα πολλές χώρες τα τελευταία χρόνια, από την Αμερική μέχρι την Ασία. Πουθενά όμως δεν κρίθηκε ως πετυχημένη. Τα συγκεκριμένα μέτρα όχι μόνο δεν έλυσαν τα προβλήματα στα δημόσια οικονομικά, αλλά οδήγησαν στην χρεοκοπία και του κοινωνικού κράτους, προς όφελος του κεφαλαίου.
    Δεν ισχυρίζομαι ότι πρέπει να αφορίζουμε τις εν λόγω συνταγές. Όχι όμως και να τις υιοθετούμε ως ευαγγέλιο, αφορίζονταν την αντίθετη άποψη, γιατί αυτό ονομάζεται εμμονές και ιδεολογικές προκαταλήψεις.

    • avatar
      panayiotis on September 27, 2011 - (permalink)

      Δεν δουλεύουν σε χώρες όπου οι μισθοί των κυβερνητικών υπαλλήλων είναι ήδη χαμηλοί. Πόσα μπορείς πραγματικά να κόψεις από υπάλληλο των €1,200;

      Αν όμως καταργήσεις το τιμαριθμικό επίδομα στους δημοσίους υπαλλήλους, που είναι άνετα €600,000,000 το χρόνο τότε θα δεις διαφορά στα οικονομικά του κράτους.

      Αλλά αν θέλεις πραγματικά να έχεις ανάπτυξη, αύξησε το αφορολόγητο και τότε θα δεις τι μπορεί κάποιος να κάνει με €300-€1,000 έπιπροσθετα το μήνα.

  9. avatar
    antonis on September 27, 2011 - (permalink)

    Poli kalo arthro! Diafwnw omws me ti thesi gia paxilous misthous tou dimosiou. Nomizw krinete ex idiwn.Na sas pliroforisou oti i megali pliopsifia ptixiouxwn sto dimosio amivete me misthous 2000 – 3000 pou einai poli konta se aftous tou idiwtikou tomea milontas panta gia megales kai sovares etairies.
    Proswpika eimai katoxos Msc me 9 xronia ypiresia sto dimosia kai exw ton xamilotero mis8o apo tous simfoitites mou pou doulevoun gia ton idiwtiko tomea (logistes, trapezes, megaloi organismoi)

    • avatar
      αθηνα on September 27, 2011 - (permalink)

      Μπορεί να έχεις δίκιο φίλε μου γιά τους συμφοιτητές σου,αλλά ξεχνάς τη δική σου σιγουριά της μονιμότητας και των κατά τεκμήριο καλύτερων συνθηκών εργασίας[ωράριο εκπαιδευτικών ας πούμε].Λόγω επαγγέλματος,γνωρίζω δύο ιατρικούς επισκέπτες [χημικοί με μάστερ] σε μεγάλες πολυεθνικές φαρμάκων,που έδωσαν παραίτηση διότι διορίστηκαν στην εκπαίδευση με χαμηλότερο μισθό.Γιατί άραγε;

      • avatar
        panayiotis on September 27, 2011 - (permalink)

        1. Γιατί μπορούν να εργάζονται στο δημόσιο με σίγουρη εργασία και τα απογεύματα ιατρικοί επισκέπτες;
        2. Γιατί οι εταιρείες τους δεν τους εδώσαν καλύτερη προσφορά άρα υποθέσαν ότι σε περιπτώσεις απολύσεων θα ήταν από τους πρώτους;
        3. Γιατί οι μανάδες τους επιτέλους θα έλεγαν ότι ο γιος εγίνηκεν κυβερνητικός για να τον χαρτώσει πιο εύκολα;
        4. Γιατί τόσο κόφκει ο νους τους;

        • avatar
          αθηνα on September 27, 2011 - (permalink)

          Οι τρείς πρώτες απαντήσεις σου,θα μπορούσε να αφορούν και σένα,αφού είσαι δημ. υπάλληλος.Η δεύτερη είναι και το point μου,γιατί στο δημόσιο ακόμα και οι μετριότητες επιπλέουν. Η τέταρτη απάντηση, πάλι θα μπορούσε να βρίσκει εφαρμογή σε σένα,αλλά δεν συμφωνώ.Απεναντίας,”έκοφκεν πολλά” ο νους τους και αποδέχτηκαν διορισμό στο δημόσιο.

          • avatar
            panayiotis on September 27, 2011 - (permalink)

            Χα χα χα. Είσαι καλή αλλά έπεσες έξω. Ούτε με κλίμακα Α16 δεν δέχουμε, βλέπεις μου πέφτουν λίγα τα λεφτά.

            Αλλά επειδή πιστεύω ότι οφείλω μια απάντηση κατά πόσον έκοφτε ο νους τους ή όχι. Το φαινόμενο το βλέπω τακτικά Συνήθως συμβαίνει σε άτομα τα οποία δεν έχουν αυτοπεποίθηση στις δυνατότητες τους και νομίζουν ότι θα τους απολύσουν κάποτε. Αλλάζει λίγο σε ότι αφορά τους εκπαιδευτικούς οι οποίοι το κάνουν απλά και μόνο για το οράριο και δεν τους αδικώ. Κάποτε όμως θα την πάθουν και οι εκπαιδευτικοί γιατί δεν γίνεται τα δίδακτρα στο ιδιωτικά σχολεία να είναι πιο χαμηλά από το κόστος στα δημόσια σχολεία. Και να μην σας παραξενεύει το γεγονός ότι αυτοί που συνήθως φοροδιαφεύγουν στέλνουν τα παιδία τους στα ιδιωτικά σχολεία. Το κάνουν γιατί θεωρούν δικαιοσύνη να κλέβουν από τον φόρο αφού δεν στέλνουν τα παιδιά τους σε δημόσιο. Τώρα που θα σφίξουν τα λουριά για την φοροδιαφυγή, θα αρχίσουν και αυτοί να απαιτούν το κράτος να καλύψει μέρος του κόστους.

      • avatar
        antonis on September 27, 2011 - (permalink)

        To oti iparxei asfaleia ergasias sto dimosio den to amfisvitei kaneis. Apla den thewrw oti iparxoun iperpronomia. Alla pragmata prepei na alla3oun merika apo ta opoia iparxoun grammena sto arthtro. p.x. den ginete na iparxei kivernitiko tipografeio me ipallilous pou i doulia tous einai na vlepoun miamixani na doulevei. Yparxoun doulies pou tis kanei kalitera kai ftinotera o idiwtikos tomeas. ANADIARTHRWSI DIMOSIOU TOMEA kai OXI MEIWSEIS MISTHWN.
        Meiwsi dapanwn den simainei meiwsi misthwn. Mporei na simainei kai meiwsi arithmou ipallilwn i metakinisi apo mia ypiresia se alli. Mporei na simainei meiwsi diefthintikwn thesewn. Meiwsi yperpronomiwn orismenwn polithesitwn tou dimosiou.
        Omws oi politikoi pou distixws pernoun tis apofaseis theloun pio pollous dimosious ipallilous ipoxrewmenous pou tous kanonisan mia thesi kai as einai kai me xamilotero mistho.

  10. avatar
    The Invisible Hand on September 27, 2011 - (permalink)

    Is anybody listening? Ρωτά ο observer πιό πάνω. Του απαντά άμεσα ο υπουργός οικονομικών στο stockwatch σήμερα:

    Quote
    «Η κυβέρνηση αναγνωρίζοντας την ανάγκη προώθησης μέτρων ανάπτυξης δεν θα μείνει με σταυρωμένα χέρια», σημειώνει στη StockWatch o κ. Καζαμίας.

    Ο υπουργός αναφέρει ότι θα μεταβεί προσεχώς στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων με στόχο να επιδιώξει τη σύναψη δανείου ενίσχυση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

    Παράλληλα, σημείωσε ότι θα εξευρεθεί νέος ή νέοι δανειοδότες για την εξασφάλιση δανείου ύψους μερικών εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ το οποίο θα διοχετευτεί στις τοπικές αυτοδιοικήσεις.
    Unquote

    Έχουμε δημοτικές το Δεκέμβρη, φίλε observer. Θα εγγυηθούμε, εγώ και συ, κι′ άλλα πολλά εκατομμύρια δάνεια για τους δήμους και για ενίσχυση δήθεν μικρομεσαίων. Ο χορός καλά κρατεί και η ορχήστρα του Τιτανικού παίζει ωραίους ρυθμούς σλάβικους.

  11. avatar

    Αγαπητέ καθηγητή,

    Δεν θα μπορούσα να συμφωνήσω περισσότερο μαζί σας ως προς την ανάγκη πολυσχιδών αλλαγών τόσο στις δομές όσο και στη λειτουργία της Κυπριακής οικονομίας. Πολύ εύστοχα σημειώνεται την ανεπάρκεια των θεσμών που είτε με τον ένα ή άλλο τρόπο θα έπρεπε να προστατεύουν ή και να ρυθμίζουν τον ανταγωνισμό. Το πρόβλημα με τους εν λόγω θεσμούς είναι διαχρονικό, θα έλεγα εκδηλώθηκε ταυτόχρονα με την ίδρυση τους. Ας πάρουμε για παράδειγμα την Επιτροπή Προστασίας του Ανταγωνισμού (ΕΠΑ). Από το 1989, έτος ίδρυσης της ΕΠΑ, ως «ανεξάρτητης» αρχής μέχρι σήμερα κανένας εκ των (τεσσάρων) προέδρων της δεν «κατάφερε» να ολοκληρώσει τη θητεία του. Σχεδόν όλες οι αποφάσεις της ακυρώθηκαν από το Ανώτατο Δικαστήριο, όχι για λόγους ουσίας αλλά για λόγους που έχουν να κάνουν με τη σύσταση της ΕΠΑ. Ως αποτέλεσμα οι δυνάμεις της αγοράς δρουν ανεξέλεγκτα και οι καταναλωτές παραμένουν απροστάτευτοι και εκτεθειμένοι στην ασυδοσία «ορισμένων» κακών επιχειρηματιών, οι οποίοι εκμεταλλεύονται την δύναμη τους στην αγορά είτε μονομερώς, είτε συλλογικά συνεργαζόμενοι μεταξύ τους μέσω παράνομων συμπράξεων. Οι «κακοί» επιχειρηματίες βολεύονται με αυτή την κατάσταση. Βολεύονται επίσης και οι δημόσιοι υπάλληλοι της ΕΠΑ αφού αντί να ασχολούνται με υποθέσεις αφιερώνουν το χρόνο τους για να αλλάξουν να σχέδια υπηρεσίας και να εξασφαλίζουν χωρίς ανταγωνισμό προαγωγές. Τι ειρωνεία! Να περιμένεις να σε προστατεύσουν αυτοί που «νοθεύουν» τον ανταγωνισμό. Όσο για την ανεξαρτησία του θεσμού της ΕΠΑ (εδώ γελάμε), να σημειώσω μόνο ότι όταν πήγε το νομοσχέδιο για την αλλαγή της νομοθεσίας που την διέπει και προνοούσε τρείς μόνιμες θέσεις, μία Προέδρου και δύο μελών, επί πλήρους απασχόλησης, βουλευτές έτρεχαν να το τροποποιήσουν, ώστε να υπάρχουν τέσσερα μέλη και να εκπροσωπούνται στην ΕΠΑ όλα τα κόμματα. Από εδώ ξεκινάνε όλα τα προβλήματα. Βεβαίως, και ιδιαίτερα για την ΕΠΑ, υπάρχουν και μία σειρά από άλλα ζητήματα όπως, για παράδειγμα, η ποιότητα των αποφάσεων της, το οποίο ζήτημα συνδέεται άρρηκτα με την ποιότητα των ατόμων που ερευνούν και αποφασίζουν.

    Και αυτά είναι ανεξάρτητα με το αν πιστεύει κανείς ή όχι στο μηχανισμό της αγοράς. Το ζήτημα είναι ότι από τη στιγμή που δημιουργείς ένα θεσμό θα πρέπει να του δώσεις εκείνα τα εργαλεία και εκείνους τους πόρους (ανθρώπινους, υλικοτεχνικούς, κοκ) που θα διευκολύνουν την ικανοποίηση των σκοπών για τους οποίους έχουν δημιουργηθεί. Διαφορετικά δημιουργούνται στρεβλώσεις και αστοχίες που έχουν ως αποτέλεσμα την διασπάθιση δημοσίων πόρων.

    Τα ίδια, περίπου, συμβαίνουν και με την «ανεξάρτητη» Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, Πρόεδρος της οποίας είναι ένας πρώην διευθυντής της ΑΗΚ. Ένα από τα δύο μέλη της ήταν επίσης πρώην διευθυντής της ΑΗΚ. Ο προηγούμενος Πρόεδρος της ήταν επίσης πρώην διευθυντής της ΑΗΚ, σήμερα Πρόεδρος της ΔΕΦΑ. Εδώ βέβαιος, σε αντίθεση με την ΕΠΑ, δεν εκπροσωπούνται όλα τα κόμματα, καθότι η ΡΑΕΚ απαρτίζεται από τον Πρόεδρο και (μόνο) δύο μέλη.

    Με βάση τα πιο πάνω δεν χρειάζεται κανείς να έχει ιδιαίτερες γνώσεις ή να είναι ευφυΐα για να αντιληφθεί γιατί στην Κύπρο έχουμε (ίσως) τα υψηλότερα δανειστικά επιτόκια και (ίσως) την ακριβότερη τιμή (ανά κιλοβατώρα) ηλεκτρικής ενέργειας.

    Ένα άλλο σημαντικό ζήτημα, που σχετίζεται με τα πιο πάνω, είναι η ένδεια μελετών που να εκτιμούν την απόδοση των δημοσίων δαπανών και των κυβερνητικών πολιτικών για μία σειρά από θέματα. Επιστημονικών μελετών που να εκτιμούν, αφενός την επίδραση εναλλακτικών δημόσιων πολιτικών στην ευημερία των πολιτών και αφετέρου την κοινωνική ωφελιμότητα των δημοσίων πόρων που δαπανούνται. Εδώ ενδεχόμενα το Πανεπιστήμιο Κύπρου θα μπορούσε να έχει μεγαλύτερη συμβολή.

    Στα όσα αναφέρατε στο άρθρο σας θα ήθελα να προσθέσω επίσης και την έλλειψη βούλησης για την εφαρμογή του Γενικού Συστήματος Υγείας (ΓΕΣΥ), που θυμίζει το γεφύρι της Άρτας. Εδώ και δεκαετίες συζητείτε χωρίς ωστόσο να υιοθετείτε. Το ζήτημα του ΓΕΣΥ είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τη συζήτηση αναφορικά με τη φοροδιαφυγή. Διότι με την υιοθέτηση του ΓΕΣΥ θα περιοριστούν δραματικά οι ευκαιρίες φοροδιαφυγής των ιατρών αλλά και γενικότερα αυτών που δραστηριοποιούνται στον προσοδοφόρο κλάδο της υγείας.

    Η μεγαλύτερη, ίσως, πρόκληση σήμερα είναι να δημιουργήσουμε θεσμούς που θα επιτελούν το ρόλο τους με το βέλτιστο τρόπο και με το χαμηλότερο δυνατό κόστος. Να μην σχεδιάσουμε και να υλοποιήσουμε «κυβερνητικές λύσεις» που να είναι τόσο κακές όσο τα προβλήματα τα οποία στοχεύουν να θεραπεύσουν.

    Παναγιώτης Αγησιλάου

  12. avatar
    Erol Riza on September 28, 2011 - (permalink)

    Taylor, the banks have risk and credit commitees which are appointed by the Board. Hence the answer is that the senior management of the banks allowed the exposure to Greek risk to grow as it did.

    • avatar
      Taylor on September 28, 2011 - (permalink)

      Erol
      Who checks the board or regulates the banks generally? Does the buck really stop with a board of independent non executive directors, if their (wrong) actions/ business decisions has systemic effects on the economy? I am not saying that other people should run the private businesses of the banks but the regulator should be able to intervene macro prudentially in these instances and this was not done!

      • avatar
        Anonymous on September 28, 2011 - (permalink)

        and the fact that the current government undermined the governor from day one really helped his case in this one? This, plus the degree to which Banks control the political system, made it unlikely that they would listen to the governor, which likely did warn them in private. This is not something he could have done publicly after all. Do you know that he didn`t?
        By the way, do you remember what happened with the 30% co-financing when real estate, government, and everybody else attack him? Taylor`s points remind me of Demetriades who regularly ignores fiscal discipline issues but always remembers to blame the central banker, hoping for something in exchange from the current government perhaps.

        • avatar
          Taylor on September 28, 2011 - (permalink)

          There is not much for me to gain from this or the new government in 2013 in my line of work so don’t worry.
          Perhaps unlike Prof Demetriades I do believe In prudent fiscal policy and balanced budgets over the longer term as well as a steady debt to GDP ratio that should under no circumstances exceed 65-70% as then it gets really dangerous. However the fiscal side of things is covered very well by the press, the opposition political parties and the Governor.
          On the other hand all three of these sources of power totally ignore the banking asset side of things. I will not repeat but even with a prudent fiscal policy our banks exposure to Greek Sovereign debt and to Greek loans is enough to bring down our economy in exactly the same way that Ireland’s banks did… Our risks are more in the banking system than the fiscal system to my mind and those people that completely ignore this and clap and say the Governor did well in putting our economy at risk are nOt thinking objectively or clearly or for personal reasons want the governor to serve beyond his one term expiring in May 2012.
          As to if the governor did anything to stop the banks expanding in risky areas he can easily use moral suasion first and if ignored use his power for licensing to show the bankers he means it.
          As to the 70/30 Central Bank rule regarding property this was a half hearted attempt too little too late that would still in no way stop the banks from buying Greek Gov Debt or giving loans to Greek customers so it is not relevant for the point I’m making!

  13. avatar
    Marios Zachariadis on September 28, 2011 - (permalink)

    Αγαπητέ Παναγιώτη, πολύ διαφωτιστικά τα όσα περιγράφεις! Ευχαριστώ. Όσον αφορά μερικά από τα άλλα σχόλια, πρέπει να διευκρινίσω ότι οι προοπτικές ανάπτυξης είναι η εναλλακτική λύση αντί της περαιτέρω μείωσης μισθών! Το άρθρο δεν προτείνει μείωση μισθών αλλά μείωση του ποσοστού των κρατικών δαπανών που πάει σε μισθούς (π.χ. μικρότερο δημόσιο), το οποίο ποσοστό φαίνεται να είναι από τα ψηλότερα στην Ευρώπη. Όσον αφορά την ιδέα για κατάργηση της ΑΤΑ (για όλους), σε αυτό το σενάριο οι δημόσιοι υπάλληλοι θα έπερναν αυξήσεις βάσει της παραγωγικότητας τους και των γενικών συνθηκών της μακροοικονομίας. Πρέπει να επισημάνω πως η Κύπρος έχει πολύ χαμηλή παραγωγικότητα (από τις χαμηλότερες στην Ευρώπη). Αυτός είναι και ο λόγος που προτείνονται μέτρα τα οποία θα αλλάξουν και θα βελτιώσουν επιτέλους τα κίνητρα στο δημόσιο αλλά και στον ιδιωτικό τομέα π.χ. στις τράπεζες όπου τα λάθος κίνητρα και η απουσία θεσμών ή η αμφισβήτηση των θεσμών από τους πολιτικούς, οδήγησαν σε τραγικά λάθη που σχετίζονται με την φούσκα του χρηματιστηρίου, την φούσκα των ακινήτων, και την καταστροφική έκθεση σε ελληνικά ομόλογα. Με εκτίμηση, Μάριος Ζαχαριάδης

Leave a Reply

Note: XHTML is allowed. Your email address will never be published.

Subscribe to this comment feed via RSS